Τα έργα αποθήκευσης ενέργειας θα συμβάλουν ουσιαστικά στη βελτίωση της διαχείρισης της παραγωγής από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, στη μείωση των περικοπών της ενέργειας από ΑΠΕ και στην ενίσχυση της ευστάθειας του συστήματος, ανέφερε την Τρίτη ο υπουργός Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας, Μιχάλης Διαμιανός, μετά την υπογραφή σύμβασης μεταξύ του Διαχειριστή Συστήματος Μεταφοράς Κύπρου και της CYTA, για την προμήθεια και εγκατάσταση των πρώτων μεγάλων συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας στο ηλεκτρικό σύστημα της χώρας.
Στην τοποθέτησή του μετά την υπογραφή της σύμβασης, ο κ. Δαμιανός είπε ότι πρόκειται για ένα έργο μεγάλης σημασίας, που σηματοδοτεί ένα καθοριστικό βήμα στην πορεία αναβάθμισης και εκσυγχρονισμού του ενεργειακού συστήματος της χώρας.
- Διαβάστε επίσης: Βασιλικό, αποθήκευση ενέργειας και τουρισμός στην Επιτροπή Ενέργειας
- Διαβάστε επίσης: Αρχίζουν συναντήσεις με τον ανάδοχο για έργα αποθήκευσης ενέργειας ύψους €50 εκατ. - Η δυναμικότητά τους
«Με την υλοποίησή του εισερχόμαστε σε μια νέα φάση για ενίσχυση της ανθεκτικότητας και της αξιοπιστίας του ηλεκτρικού δικτύου της χώρας μας. Τα έργα αποθήκευσης ενέργειας θα συμβάλουν ουσιαστικά στη βελτίωση της διαχείρισης της παραγωγής από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, στη μείωση των περικοπών της ενέργειας από ΑΠΕ και στην ενίσχυση της ευστάθειας του συστήματος», ανέφερε στη συνέχεια.
Προσέθεσε ότι η ενεργειακή μετάβαση είναι μια σύνθετη διαδικασία, με διαδοχικά στάδια υλοποίησης και τεχνικές προκλήσεις που απαιτούν χρόνο, συνέπεια και στενή συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων φορέων, συμπληρώνοντας ότι σε αυτό το πλαίσιο, το έργο που υπογράφεται σήμερα αποτελεί ένα ουσιαστικό βήμα στη συνολική στρατηγική για την αποθήκευση ενέργειας.
Συγχαίροντας τον ΔΣΜΚ για τον σχεδιασμό και την προώθηση του έργου αυτού, καθώς και την CYTA για την ανάληψη της διεκπεραίωσης της σημαντικής αυτής Σύμβασης, ο Υπουργός σημείωσε ότι «η συνεργασία μεταξύ δημόσιων οργανισμών αποτελεί θεμέλιο για την επιτυχή υλοποίηση έργων που προάγουν το δημόσιο συμφέρον και την επίτευξη των εθνικών μας στόχων για την ενέργεια και το κλίμα».
«Θα ήθελα να διαβεβαιώσω ότι προχωρούμε στην υλοποίηση του σχεδιασμού μας τόσο για την αποθήκευση ενέργειας, αλλά και ευρύτερα για την πράσινη μετάβαση, η οποία θα συμβάλει ουσιαστικά στην περαιτέρω ενίσχυση της διείσδυσης των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και τη δημιουργία ενός πιο αποδοτικού, αξιόπιστου και λιγότερο ρυπογόνου ηλεκτρικού συστήματος», κατέληξε.
Από την πλευρά του, ο Εκτελεστικός Διευθυντής του Διαχειριστή Συστήματος Μεταφοράς Κύπρου, Σταύρος Σταυρινός, είπε ότι το εν λόγω το έργο απορρέει από την απόφαση 217/2025 της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας Κύπρου που εκδόθηκε το 18 Ιουνίου του 2025, με την οποία δίνεται οδηγία στον διαχειριστή να υλοποιήσει συστήματα αποθήκευσης ενέργειας σε τρεις διαφορετικούς υφιστάμενους υποσταθμούς μεταφοράς.
Προσέθεσε ότι η χρηματοδότηση των συστημάτων αποθήκευσης προβλέπεται να ανακαλυφθεί από το Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα Πολιτικής Συνοχής Θάλεια 2021-2027 και για τον σκοπό αυτό, ο διαχειριστής βρίσκεται σε συνεχή επαφή και συνεργασία με τη Διεύθυνση Ελέγχου του Υπουργείου Μεταφορών Επικοινωνιών και Έργων που ενεργεί ως ενδιάμεσος φορέας.
Στα πλαίσια του έργου, συνέχισε ο κ. Σταυρινός, θα εγκατασταθεί ένα σύστημα αποθήκευσης ενέργειας ισχύος 40 MW και ενέργειας 80 MWh στους υποσταθμούς Aθαλάσσας στην επαρχία Λευκωσίας και δύο συστήματα αποθήκευσης ενέργειας ισχύος 40 MW και ενέργειας 160 MWh στους υποσταθμούς Ανατολικό και Ελεύθερη Βιομηχανική Ζώνη, στις επαρχίες Πάφου και Λάρνακας αντίστοιχα.
«Οι τρεις αυτές τοποθεσίες έχουν επιλέγει ώστε να μεγιστοποιηθεί το όφελος από τη λειτουργία αυτών των συστημάτων αποθήκευσης. Συγκεκριμένα, οι επιλεγέντες υποσταθμοί στους οποίους θα συνδεθούν τα συστήματα αυτά μας δίνουν τη δυνατότητα σύνδεσης τους απευθείας στο σύστημα μεταφοράς, κάτι που εκτός από τα σημαντικά οφέλη της αποθήκευσης ενέργειας επιτρέπει απρόσκοπτη παροχή των απαραίτητων εφεδρειών στον ηλεκτρικό σύστημα χωρίς περιορισμούς προς όφελος ολόκληρου του συστήματος», εξήγησε περαιτέρω.
Προσέθεσε ότι το σύστημα συμβάλλει αποτελεσματικά στην βελτίωση των ροών ενέργειας του ηλεκτρικού σύστημα, αμβλύνοντας προβλήματα συμφόρησης του πιθανόν να προκληθούν τις ώρες αιχμής, ενώ ταυτόχρονα δεν επηρεάζουν τα υφιστάμενα έργα ΑΠΕ, για τα οποία ο προγραμματισμός παραμένει όπως προβλέπεται, ενώ τα έργα σύνδεσης έχουν ήδη ενταχθεί και εγγραφεί στο δεκαετές πρόγραμμα ανάπτυξης του συστήματος μεταφοράς και είναι σε εξέλιξη η κατασκευή τους.
Είπε ακόμη ότι η διείσδυση της ηλεκτροροής από τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειες κατά τις περιόδους υψηλής ζήτησης είναι σήμερα πέραν από το 60% για αρκετές ώρες και σε επίπεδο ημιώρου φτάνει ακόμα για να καλύψει ποσοστό του 70% σε κάποιες περιόδους του έτους. «Αυτό σημαίνει ότι σήμερα επιτρέπουμε ο διαχειριστής να καλύπτεται η τελική ζήτηση της Κύπρου κατά 70% κάποιες ώρες που είναι ένα επίτευγμα νομίζω και πρέπει να το αναγνωρίσουμε και πάρα πολλές ώρες του χρόνου κατά 60%», σημείωσε.
Σύμφωνα με τον κ. Σταυρινό, η εγκατάσταση των συστημάτων αποθήκευσης υπό την κυριότητα του διαχειριστή θα βοηθήσει στην αποτελεσματικότερη διαχείριση του ηλεκτρικού συστήματος και θα αυξήσει την ανθεκτικότητά του στις απότομες και απρόβλεπτες μεταβολές της ηλεκτροπαραγωγής των ΑΠΕ, μειώνοντας παράλληλα και τις περικοπές της ηλεκτροπαραγωγής των ΑΠΕ.
«Τα εγκατεστημένα φωτοβολταϊκά συστήματα σήμερα έχουν ξεπεράσει τα 1040 ΜW, την ώρα που η μέση ζήτηση της Κύπρου στα 650MW, η διαχείριση αυτή απαιτεί πόρους ευελιξίας, όπως και τα προηγούμενα συστήματα. Επιπρόσθετα, τα συστήματα αποθήκευσης αποτελούν ένα επιπρόσθετο εργαλείο για τον διαχειριστή ώστε να διασφαλίζει την ικανότητα των συστημάτων να ανταποκρίνεται στην εύλογη ζήτηση, κάτι που αποτελεί αποκλειστική του αρμοδιότητα μέσω νομοθεσίας», επεσήμανε.
Χαρακτήρισε επίσης ως πολύ σημαντικό το γεγονός ότι ένα από τα συστήματα αυτά θα διαθέτει ειδικά χαρακτηριστικά διαμόρφωσης δικτύου (grid-forming technology), κάτι που, όπως είπε, σηματοδοτεί και την εισαγωγή προηγμένων τεχνολογιών στο ηλεκτρικό σύστημα της Κύπρου, σημειώνοντας ότι «η τεχνολογία αυτή αναπτύχθηκε για να βοηθήσει απομονωμένα συστήματα, όπως και το δικό μας, και αποτελεί ακόμα μια μεγάλη πρόκληση για τον οργανισμό μας».
Είπε επίσης ότι με το έργο αυτό ο διαχειριστής δεν παρεμποδίζει την ανάπτυξη παρόμοιων συστημάτων από ιδιώτες-επενδυτές, αντίθετα, η ανάπτυξη αυτόνομων συστημάτων ιδιωτών-επενδυτών προωθείται παράλληλα και ήδη μερικά από τα έργα αυτά είναι σε εξέλιξη, με τον διαχειριστή να έχει εκδώσει όρους σύνδεσης για αυτόνομα συστήματα με συνολική ισχύ 60 MW και ενέργεια 190 MWh και τις αιτήσεις αυτές να βρίσκονται σε αρκετά προχωρημένο στάδιο.
«Το συμπέρασμά μας είναι ότι όλα τα έργα αποθήκευσης είναι ευπρόσδεκτα και απαραίτητα για να πετύχουμε τους ευρωπαϊκούς και εθνικούς στόχους για την διείσδυση των ΑΠΕ και παράλληλα θα περιορίσουν σημαντικά τις περικοπές πράσινης ενέργειας και κατ’ επέκταση τους ρύπους. Ασφαλώς το αναμενόμενο αποτέλεσμα θα είναι το όφελος στον πολίτη που θα προκύψει με μείωση του κόστους της κιλοβατώρας παράλληλα με την βελτίωση των δεικτών ποιότητας της δραστηριότητας συστήματος», ανέφερε καταληκτικά.
Συμπλήρωσε ότι η υλοποίηση του έργου δρομολογείται άμεσα, προσθέτοντας ότι προβλέπεται ένα διάστημα οκτώ μηνών για να αρχίσει η υλοποίηση των συστημάτων.
Η Πρόεδρος του ΔΣ της CYTA, Μαρία Τσιάκκα, ανέφερε με τη σειρά της ότι μέσα από μια ανοιχτή και διάφανη διαδικασία αναλαμβάνει ένα σημαντικό και τεχνολογικό έργο με ουσιαστικό όφελος για τους πολίτες, για τη τεχνολογική μεταρρύθμιση της χώρας και τη βιώσιμη ανάπτυξη.
«Επιβεβαιώνει επίσης την αξιοπιστία που έχει αποκτήσει ο οργανισμός μας στη διαχείριση σύνθετων και πολύπλοκων έργων και αναλαμβάνει κρίσιμες υποδομές για την χώρα μας. Η συμμετοχή μας εκφράζει παράλληλα τον ενεργό ρόλο της CYTA σε πρωτοβουλίες που δημιουργούν πραγματική αξία για την οικονομία», συμπλήρωσε.
«Να διαβεβαιώσω και εγώ με την σειρά μου ότι με συνέπεια, τεχνογνωσία και στενή συνεργασία με όλους τους εμπλεκόμενους θα εργαστούμε για να τηρήσουμε τα χρονοδιαγράμματα για την επιτυχή ολοκλήρωση του έργου που θα καλύψει τις ανάγκες των κυπριακών νοικοκυριών», κατέληξε η κ. Τσιάκκα.
