Η λειτουργία του Εθνικού Μηχανισμού Ελέγχου Άμεσων Ξένων Επενδύσεων, καθώς και οι εγγυήσεις για τη διασφάλιση της ανεξαρτησίας και της διαφάνειας και την αποφυγή σύγκρουσης συμφερόντων, συζητήθηκαν την Τετάρτη στην Επιτροπή Θεσμών, στο πλαίσιο αυτεπάγγελτης εξέτασης του θέματος.
«Οφείλουμε να εξετάσουμε κατά πόσο διαθέτουμε ένα σημαντικό θεσμικό πλαίσιο που να διασφαλίσει ότι όλες οι διαδικασίες διέπονται από αντικειμενικά κριτήρια, σαφείς αρμοδιότητες, αποτελεσματικούς ελέγχους και επαρκείς εγγυήσεις», ανέφερε κατά την έναρξη της συζήτησης η βουλευτής του ΔΗΣΥ, Νικολέττα Κωνσταντίνου.
Σημείωσε πως από τις 2 Απριλίου του 2026 εφαρμόζεται ο νόμος που εισάγει ένα νέο μηχανισμό ελέγχου συγκεκριμένων επενδύσεων με γνώμονα την εθνική ασφάλεια και τη δημόσια τάξη.
- Διαβάστε επίσης: Μενέλαος Κυπριανού: Η καθυστέρηση στην απονομή δικαιοσύνης λειτουργεί αποτρεπτικά για ξένες επενδύσεις στην Κύπρο
- Διαβάστε επίσης; Συμβούλιο Ε.Ε.: Ενέκρινε αναθεώρηση του πλαισίου ελέγχου άμεσων ξένων επενδύσεων - Ποιος ο στόχος
«Ο σκοπός σήμερα δεν είναι να δυσχεραίνουμε την προσέλκυση ξένων επενδύσεων, αλλά να διαπιστώσουμε αν το ισχύον πλαίσιο προσφέρει επαρκείς εγγυήσεις», είπε η βουλευτής του ΔΗΣΥ.
Η εκπρόσωπος του Υπουργείου Οικονομικών Έλενα Ζαχαριάδου ανέφερε ότι ο νόμος θεσπίζει το θεσμικό πλαίσιο ελέγχου συγκεκριμένων επενδύσεων από επενδυτές τρίτων χωρών που ενδεχομένως να επηρεάσουν την τάξη και ασφάλεια.
Πρόσθεσε ότι ο νόμος καθορίζει τα κριτήρια και τις πληροφορίες που απαιτούνται για τον έλεγχο.
«Ο νόμος από μόνος του δίνει μια σαφήνεια στο πλαίσιο ελέγχου και καθορίζει κάποιους παράγοντες που λαμβάνονται υπόψη», σημείωσε.
Σύμφωνα με το Υπουργείο Οικονομικών, ο νέος κανονισμός έχει ψηφιστεί και η υποχρεωτική εφαρμογή είναι στις 18 Ιανουαρίου 2028.
Παράλληλα, το Υπουργείο Οικονομικών διευκρίνισε ότι ο υφιστάμενος νόμος αφορά κυρίως εξαγορές κυπριακών επιχειρήσεων και δραστηριότητα μέσω θυγατρικών εταιρειών.
Η εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών Ελένη Απέγητου ανάφερε ότι «το κάθε Υπουργείο εξετάζει ξεχωριστά την κάθε επένδυση που γίνεται. Δεν είναι αυτόματες οι διαδικασίες. Έχουμε ασχοληθεί με περίπου δέκα άμεσες ξένες επενδύσεις».
Όπως λέχθηκε, οι δέκα υποθέσεις αφορούν κυρίως εξαγορές εγχώριων εταιρειών ή τη δραστηριότητα θυγατρικών.
«Σε σχέση με τη συμβουλευτική επιτροπή, για το θέμα της αμεροληψίας ισχύει ο νόμος περί δημόσιας υπηρεσίας. Όσον αφορά τον υπουργό υπάρχει κώδικας δεοντολογίας του Οκτωβρίου του 2023 που διέπει όλα τα μέλη του Υπουργικού Συμβουλίου. Γενικά υπάρχει η τήρηση της αρχής της αμεροληψίας από όλους τους αξιωματούχους», ανέφερε η εκπρόσωπος της Νομικής Υπηρεσίας, Ελένη Συμεωνίδου
Η προϊσταμένη της ΜΟΚΑΣ Μαρία Κυρμίζη-Αντωνίου είπε ότι «εμείς δεν είμαστε μέλος αυτής της συμβουλευτικής επιτροπής ούτε είχαμε οποιαδήποτε εμπλοκή στη θέσπιση αυτού του νόμου. Θεωρώ η αρμόδια αρχή θα μπορούσε να ζητά στοιχεία από τη ΜΟΚΑΣ σε σχέση με τους επενδυτές που ζητούν να προχωρήσουν στην επένδυση», προσθέτοντας ότι θα μπορούσε να γίνει κάτι ανάλογο και με την αστυνομία.
«Ως Αστυνομία δεν είμαστε μέλη της συμβουλευτικής επιτροπής. Λαμβάνουμε αιτήματα από το Υπουργείο Δικαιοσύνης. Τους αποστέλλουμε την πληροφόρηση όπως προβλέπεται, ανέφερε εκπρόσωπος της Αστυνομίας».
«Μπορούμε να συμβάλουμε στην ποιότητα και την αξιοπιστία των πληροφοριών που παρέχονται όπως επίσης και στην κατανόηση των εταιρικών δομών», ανέφερε ο Γενικός Διευθυντής του Συνδέσμου Εγκεκριμένων Λογιστών Κύπρου, Ανδρέας Παπαδάτος.
Ο Διευθύνων Σύμβουλος (CEO) του Invest Cyprus, Μάριος Ταννούσης, είπε ότι «δεν είμαστε στην επιτροπή ελέγχου ξένων επενδύσεων. Κάνουμε τη δική μας έρευνα, έχουμε βάση δεδομένων».
Η Κεντρική Τράπεζα και η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς συνεχίζουν να διενεργούν αυτόνομους ελέγχους εντός των δικών τους θεσμικών ορίων, ανέφεραν οι εκπρόσωποι των δύο Οργανισμών.
Εκπρόσωπος του ΚΕΒΕ ανέφερε ότι ο μηχανισμός πρέπει να διασφαλίζει την ασφάλεια και την εποπτεία.
Τέλος, ο Παγκύπριος Δικηγορικός Σύλλογος εισηγήθηκε τη θεσμοθέτηση ενός 15μηνου παραθύρου επιτήρησης μετά την ολοκλήρωση της επένδυσης.
