Σοβαρούς τριγμούς στην ευρωπαϊκή οικονομία προκαλεί η παρατεταμένη αστάθεια στη Μέση Ανατολή, η οποία εντείνει ιδιαίτερα τις πιέσεις στις αγορές ενέργειας και την εφοδιαστική αλυσίδα. Εν μέσω των τρεχουσών συγκυριών πραγματοποιήθηκε η συνεδρίαση του Eurogroup και του Ecofin στη Λευκωσία, με τους ευρωπαίους υπουργούς Οικονομικών να τονίζουν την ανάγκη συνεργασίας και συντονισμού με στόχο τη διασφάλιση της σταθερότητας, της ανθεκτικότητας και της κοινής ευημερίας.
«Η τρέχουσα κατάσταση απαιτεί, περισσότερο από ποτέ, θα έλεγα, στενό συντονισμό εντός της Ε.Ε. και σε διεθνές επίπεδο. Αυτό ήταν το μήνυμα που έστειλε η Ευρώπη στους εταίρους της», ήταν η χαρακτηριστική αναφορά του προέδρου του Eurogroup, Κυριάκου Πιερρακάκη, τονίζοντας ότι υπάρχει δέσμευση για συνεργασία σε ένα πολυμερές πλαίσιο.
Το παρατεταμένο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ επηρεάζει, όχι μόνο τη ροή πετρελαίου και φυσικού αερίου, αλλά και τη μεταφορά στρατηγικών προϊόντων, όπως τα λιπάσματα και το ήλιο, τα οποία είναι απαραίτητα για τη βιομηχανία, την παραγωγή και τη συνολική λειτουργία της ευρωπαϊκής οικονομίας. «Σήμερα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μας ενημέρωσε για τις ενημερωμένες προοπτικές ανάπτυξης και πληθωρισμού για την ευρωζώνη. Σύμφωνα με το βασικό σενάριο, η ανάπτυξη αναμένεται να διαμορφωθεί στο 0,9% φέτος και στο 1,2% το 2027, χαμηλότερα από τις προηγούμενες προβλέψεις, αλλά σαφώς μακριά από ένα σενάριο ύφεσης, και ταυτόχρονα, ο πληθωρισμός αντιμετωπίζει νέες πιέσεις, αν και δεν βιώνουμε τις ακραίες συνθήκες που αντιμετωπίσαμε το 2022», εξήγησε ο κ. Πιερρακάκης.
Την ίδια ώρα, σύμφωνα με αναφορά του Ευρωπαίου Επιτρόπου για την οικονομία, Βαλντίς Ντομπρόβσκιςοι δημοσιονομικές πιέσεις αναμένεται να ενταθούν. Τα μέσα δημοσιονομικά ελλείμματα στην Ε.Ε. προβλέπεται να αυξηθούν από 3,1% του ΑΕΠ το 2025 σε 3,5% φέτος και 3,6% το 2027, ενώ ο αριθμός των κρατών-μελών που υπερβαίνουν το όριο του 3% αναμένεται να αυξηθεί από δέκα σε δεκατρία.
- Διαβάστε επίσης: Ολοκληρώθηκαν οι συνεδρίες Ecofin και Eurogroup στη Λευκωσία - Τα θέματα που συζητήθηκαν
- Διαβάστε επίσης: Πρόεδρος Eurogroup: Ανάγκη διασφάλισης δημοσιονομικής σταθερότητας ταυτόχρονα με την στήριξη επιχειρήσεων
- Διαβάστε επίσης: Αναστέλλονται για έναν χρόνο οι δασμοί σε βασικά λιπάσματα με στόχο την ενίσχυση της γεωργίας - Η απόφαση του Eurogroup
- Διαβάστε επίσης: Μάκης Κεραυνός: Ανάγκη αυξημένων επενδύσεων χωρίς χαλάρωση δημοσιονομικών κανόνων Ε.Ε.
Τα μέτρα για την ενέργεια περιόρισαν τον αντίκτυπο
Εξήρε επίσης της σημασία της συνεχούς ανθεκτικότητας, παρά τις διαδοχικές κρίσεις των τελευταίων ετών ως αποτέλεσμα υπεύθυνων πολιτικών και ισχυρότερου ευρωπαϊκού συντονισμού. «Καθώς η κρίση επιμένει, η Ευρώπη πρέπει να διατηρήσει μια δύσκολη αλλά απαραίτητη ισορροπία. Αφενός, είναι ζωτικής σημασίας να προστατευθεί η δημοσιονομική σταθερότητα, αλλά αφετέρου, δεν μπορούμε να αγνοήσουμε τις σημαντικές πιέσεις που αντιμετωπίζουν τα νοικοκυριά, οι επιχειρήσεις και οι ίδιες οι ευρωπαϊκές οικονομίες», σημείωσε σχετικά.
«Αυτό που χρειάζεται είναι η προσαρμοστικότητα και οι προσεκτικά σχεδιασμένες συλλογικές παρεμβάσεις που στοχεύουν στη στήριξη της οικονομίας χωρίς να υπονομεύουν τη μακροπρόθεσμη σταθερότητα. Η αξιοπιστία της Ευρώπης ορίζεται όχι μόνο από τη δέσμευσή της, αλλά και, θα έλεγα, στους κανόνες, αλλά και από την ικανότητά της να προχωρά με μια κοινή προσέγγιση. Και αυτό ακριβώς είναι το περίγραμμα των μέτρων που έχει προτείνει η Επιτροπή», τόνισε ο πρόεδρος του Eurogroup.
Αναγνώρισε ακόμα ότι οι ενεργειακές πολιτικές που εφάρμοσε η Ευρώπη από την ενεργειακή κρίση του 2022 κατάφερε να περιορίσει τον οικονομικό αντίκτυπο κατά 12%.
Ευρωπαϊκή, αλλά και εθνική υπόθεση το στεγαστικό
Αναφερόμενος στην στεγαστική κρίση, ένα ζήτημα που, όπως είπε, επηρεάζει πλέον άμεσα την καθημερινή ζωή εκατομμυρίων Ευρωπαίων πολιτών, ο Κυριάκος Πιερρακάκης ανέφερε ότι η πρόσβαση σε οικονομικά προσιτή και αξιοπρεπή στέγαση έχει γίνει κεντρική οικονομική και πολιτική πρόκληση για την Ευρώπη, καθώς επηρεάζει την παραγωγικότητα, την κινητικότητα του εργατικού δυναμικού, την ανισότητα και, τελικά, τη συνοχή των κοινωνιών μας. «Το γεγονός ότι τέτοια ζητήματα βρίσκονται πλέον στο επίκεντρο της ατζέντας του Eurogroup δείχνει ότι η ευρωπαϊκή πολιτική δεν περιορίζεται μόνο στη διαχείριση οικονομικών μεγεθών και των βοηθημάτων της», επεσήμανε σχετικά, τονίζοντας ότι η πραγματική δύναμη έγκειται στην ικανότητα της Ευρώπης να ανταποκρίνεται στις πραγματικές πιέσεις και ανάγκες που βιώνουν οι πολίτες της.
Ωστόσο, εξήγησε ότι οι λύσεις δεν μπορεί να είναι κοινές ούτε να εφαρμοστούν ομοιόμορφα σε κάθε κράτος μέλος, λόγω της ιδιαιτερότητας κάθε χώρας, σημειώνοντας ότι οι εθνικές ιδιαιτερότητες συχνά απαιτούν διαφορετικές πολιτικές προσεγγίσεις.
Υπαρξιακό έργο το ψηφιακό ευρώ
Έργο υπαρξιακό, το οποίο μπορεί να ενισχύσει την κυριαρχία της Ευρώπης και του ευρωπαϊκού νομίσματος σε διεθνές επίπεδο, χαρακτήρισε το ψηφιακό ευρώ ο πρόεδρος του Eurogroup.
Το ψηφιακό ευρώ αποτελεί σημαντική στρατηγική προτεραιότητα για τη διατήρηση της εμπιστοσύνης και της σταθερότητας σε ένα ολοένα και πιο ψηφιακό χρηματοοικονομικό περιβάλλον.
Χαιρετίζοντας την πρόοδο που έχει σημειωθεί μέχρι στιγμής από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ο Κυριάκος Πιερρακάκης εξέφρασε την ελπίδα για έναρξη των διαπραγματεύσεων μεταξύ των θεσμών κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού. «Είναι σημαντικό να συνεργαστούν όλα τα μέρη, ώστε η νομοθεσία να ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος του έτους. Και επιτρέψτε μου να προσθέσω ότι, υπό την ηγεσία της Κριστίν Λαγκάρντ, πιστεύω ότι αυτό το έργο θα είναι ουσιαστικό μέχρι το 2029», υπογράμμισε χαρακτηριστικά.
Επίτροπος Οικονομίας: Προσωρινού χαρακτήρα και στοχευμένα τα μέτρα
Από την πλευρά του, ο Ευρωπαίος Επίτροπος για την Οικονομία, Βαλντίς Ντομπρόβσκις ανέφερε ότι αυτή την στιγμή, αυτό που κρίνεται απαραίτητο στην αντιμετώπιση της κρίσης είναι στοχευμένες παρεμβάσεις και όχι ευρύτερα μέσα στήριξης.
«Έχουμε προσθέσει το Repower EU (σ.σ. σχέδιο που ξεκίνησε μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία με στόχο την σταδιακή κατάργηση ορυκτών καυσίμων από τη Ρωσία) για αντιμετώπιση των ενεργειακών ζητημάτων. Αρκετά επενδυτικά έργα βρίσκονται στο στάδιο της υλοποίησης. Σε σχέση με το δημοσιονομικό πλαίσιο αυξάνεται η απορρόφηση από τα κράτη μέλη», τόνισε σχετικά.
Παρόλο που το ενεργειακό σοκ ήδη ασκεί μεγαλύτερες πιέσεις στα δημοσιονομικά, εντούτοις η ευρωπαϊκή οικονομία αναμένεται να αναπτυχθεί.
Επισημαίνοντας ότι η ενεργειακή κρίση είναι η πιο πρόσφατη δοκιμασία για την ευρωπαϊκή οικονομία, ωστόσο υπάρχουν προκλήσεις που παραμένουν. «Θα πρέπει να παραμείνουμε δεσμευμένοι για τη διασφάλιση μακρόχρονης ευημερίας», ανέφερε, μεταξύ άλλων ο Ευρωπαίος Επίτροπος.
Διευκρινίζοντας και πάλι ότι τα μέτρα που λαμβάνονται είναι προσωρινού χαρακτήρα, εξέφρασε την ετοιμότητα της Κομισιόν να παρέχει στήριξη στα κράτη μέλη.
Όσον αφορά, το στεγαστικό πρόβλημα, τόνισε ότι η στέγαση παραμένει παραμένει εθνική αρμοδιότητα. Υιοθετήθηκαν, όπως είπε, μέτρα/σχέδια προσιτής στέγης για αντιμετώπιση της ανισορροπίας μεταξύ προσφοράς και ζήτησης, σημειώνοντας την ανάγκη δημιουργίας βελτιωμένων συνθηκών με στόχο την στήριξη των πολιτών.
Δημοσιονομικά ελλείμματα πέραν του 3% αναμένονται σε 13 κράτη-μέλη
Υπογράμμισε ακόμα ότι οι τελευταίες εξελίξεις έχουν μεταβάλει ουσιαστικά τις οικονομικές προοπτικές της ΕΕ.
«Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή έχει προκαλέσει νέο ενεργειακό σοκ που επηρεάζει τον πληθωρισμό, την ανάπτυξη και τα δημόσια οικονομικά σε ολόκληρη την Ε.Ε.», ανέφερε σχετικά.
Σύμφωνα με τις Εαρινές Οικονομικές Προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ο πληθωρισμός στην ΕΕ αναμένεται να αυξηθεί στο 3,1% φέτος πριν υποχωρήσει στο 2,4% το 2027, ενώ η οικονομική ανάπτυξη προβλέπεται στο 1,1% το 2026 και μόλις στο 1,4% το επόμενο έτος.
Την ίδια στιγμή, οι δημοσιονομικές πιέσεις αναμένεται να ενταθούν. Τα μέσα δημοσιονομικά ελλείμματα στην ΕΕ προβλέπεται να αυξηθούν από 3,1% του ΑΕΠ το 2025 σε 3,5% φέτος και 3,6% το 2027, ενώ ο αριθμός των κρατών-μελών που υπερβαίνουν το όριο του 3% αναμένεται να αυξηθεί από δέκα σε δεκατρία.
Λαγκάρντ: Όλα θα εξαρτηθούν από τη διάρκεια του σοκ
Η Πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, ευχαρίστησε τόσο τον Υπουργό Οικονομικών, Μάκη Κεραυνό, όσο και τον Διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας Κύπρου, Χριστόδουλο Πατσαλίδη για τη φιλοξενία της συνεδρίασης του Eurogroup στην Κύπρο.
Εν μέσω αυξημένης αβεβαιότητας και των επιπτώσεων στις οικονομίες της ευρωζώνης λόγω του ενεργειακού σοκ, η Φρανκφούρτη παραμένει σταθερή στη δέσμευσή της για διατήρηση των τιμών.
Παρόλο που η ενεργειακή κρίση ωθεί προς τα πάνω τον πληθωρισμό και επιβαρύνει την οικονομία, οι μακροπρόθεσμες προσδοκίες για τον πληθωρισμό παραμένουν σε γενικές γραμμές σταθερές.
«Οι επιπτώσεις του πολέμου για τον μεσοπρόθεσμο πληθωρισμό και την οικονομική δραστηριότητα θα εξαρτηθούν από την ένταση και τη διάρκεια του σοκ στις τιμές της ενέργειας και την κλίμακα των έμμεσων επιπτώσεών του, καθώς και τις δευτερογενείς επιπτώσεις, για τις οποίες είμαστε ιδιαίτερα προσεκτικοί», επεσήμανε σχετικά η Κριστίν Λαγκάρντ.
Αναφερόμενη στην πρόσφατη διατήρηση των τριών βασικών επιτοκίων της ΕΚΤ, δεσμεύτηκε για υιοθέτηση νομισματικής πολιτικής προκειμένου να διασφαλιστεί ότι ο πληθωρισμός θα σταθεροποιηθεί στον στόχο της ΕΚΤ για 2%. «Για όσους από εσάς θα ήθελαν να λάβουν ενδείξεις σχετικά με το τι θα κάνουμε στις 11 Ιουνίου, λυπάμαι που πρέπει να πω ότι δεν θα έχετε πολλές ενδείξεις από εμένα, επειδή θα συνεχίσουμε να ακολουθούμε μια προσέγγιση που βασίζεται σε δεδομένα και σε κάθε συνάντηση ξεχωριστά, προκειμένου να καθορίσουμε την καταλληλότερη νομισματική πολιτική για την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου στόχου μας για 2%», ξεκαθάρισε η πρόεδρος της ΕΚΤ.
Εξήγησε ακόμα ότι τα δημοσιονομικά μέτρα ως αντίδραση στο σοκ του κόστους ενέργειας θα πρέπει να παραμείνουν προσωρινά, στοχευμένα και προσαρμοσμένα, σημειώνοντας ότι οποιαδήποτε απόκλιση από αυτές τις τρεις αρχές θα έβλαπτε στην πραγματικότητα και θα οδηγούσε σε διαφορετική νομισματική πολιτική.
Παραμένουν οι μακροπρόθεσμες αδυναμίες
Τις διαρθρωτικές αδυναμίες της ευρωπαϊκής οικονομίας έθιξαν οι ευρωπαίοι αξιωματούχοι, με τον γενικό διευθυντή του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας, Πιερ Γκραμένια, να εξηγεί ότι οι αγορές έχουν αναθεωρήσει προς τα κάτω τις προσδοκίες για ανάπτυξη και προς τα πάνω τις προβλέψεις για τον πληθωρισμό.
Διευκρινίζοντας ότι η περιοχή παραμένει πιο ανθεκτική σε σχέση με πριν από τέσσερα χρόνια, προειδοποίησε ταυτόχρονα ότι η Ευρώπη αντιμετωπίζει πρόσθετες πιέσεις, περιλαμβανομένων υψηλότερου κόστους δανεισμού, ασθενέστερης αγοραστικής δύναμης και αυξανόμενης απόκλισης από την οικονομία των Ηνωμένων Πολιτειών.
«Υπάρχει σαφής ανάγκη ενίσχυσης των επενδύσεων και της καινοτομίας», επεσήμανε χαρακτηριστικά.
