Έντονο προβληματισμό για τις προωθούμενες ρυθμίσεις που αφορούν το πλαίσιο εκποιήσεων και γενικότερα τις διαδικασίες διαχείρισης των Μη Εξυπηρετούμενων Δανείων, προειδοποιώντας για πιθανές επιπτώσεις στο τραπεζικό σύστημα και στην κυπριακή οικονομία, εκφράζει ο Σύνδεσμος Τραπεζών Κύπρου, ο οποίος κατέθεσε αναλυτικό σημείωμα με τις θέσεις και τις επιφυλάξεις του στη Βουλή, ενόψει της σημερινής συζήτησης στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών για τις σχετικές προτάσεις νόμου.
Αναλυτικά το σημείωμα με τις θέσεις του Συνδέσμου Τραπεζών:
Ο Σύνδεσμος Τραπεζών Κύπρου και τα Μέλη του εκφράζουν τον έντονο προβληματισμό τους σε σχέση με τις υπό συζήτηση Προτάσεις Νόμου που τροποποιούν το πλαίσιο των εκποιήσεων.
Θα θέλαμε να επισημάνουμε ότι τυχόν ψήφιση των Προτάσεων Νόμου θα επιφέρει αρνητικές επιπτώσεις στα Πιστωτικά Ιδρύματα (ΠΙ), στη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος και πιθανότατα στην πιστοληπτική διαβάθμιση της κυπριακής οικονομίας αφού θα αναστείλουν το χρονοδιάγραμμα και τις διαδικασίες εκποίησης ακινήτων.
Σημειώνουμε ότι, στο υφιστάμενο πλαίσιο περιέχονται αξιόπιστοι δικονομικοί μηχανισμοί, όπου στις περιπτώσεις που υπάρχουν βάσιμοι λόγοι αναστολής της διαδικασίας εκποίησης οι οφειλέτες έχουν τη δυνατότητα να εξασφαλίσουν σχετικό απαγορευτικό διάταγμα αλλά και να προσφύγουν στον Φορέα Επίλυσης Χρηματοοικονομικών Διαφορών για θέματα χρεώσεων, καταχρηστικών ρητρών και διαμεσολάβησης.
Οι συνεχείς προσπάθειες τροποποίησης του πλαισίου εκποιήσεων δια μέσου των διαφόρων Προτάσεων Νόμου κινδυνεύουν να καταστίσουν τη διαδικασία εκποίησης ατελέσφορη και αναποτελεσματική, δυσχεραίνοντας την ανάκτηση χρεών λόγω των χρονοβόρων καθυστερήσεων των Δικαστηρίων.
Γενικά Σχόλια
- Ιδιωτικό χρέος
Σε όλες τις εκθέσεις αξιολόγησης της κυπριακής οικονομίας που δημοσιεύουν οι οίκοι αξιολόγησης πιστοληπτικής διαβάθμισης, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και άλλοι, αναφέρουν ότι η διαχείριση του πολύ υψηλού ιδιωτικού χρέους παραμένει η μεγαλύτερη πρόκληση της οικονομίας.
Το πρόβλημα του πολύ υψηλού ιδιωτικού χρέους χρειάζεται να τύχει μιας ολιστικής διαχείρισης και οριστικής διευθέτησης. Το χρέος αυτό δεν αφορά δανεισμό που παραχωρήθηκε τα τελευταία χρόνια αλλά δάνεια σε καθυστέρηση τα οποία χρονολογούνται για δεκαετίες, έχουν τερματιστεί, βρίσκονται στα δικαστήρια και σε πολλές περιπτώσεις υπάρχουν και δικαστικές αποφάσεις.
Το κλειδί επίλυσης του προβλήματος σχετίζεται άμεσα με τη βιωσιμότητα του οφειλέτη, τη δυνατότητα του να αποπληρώσει το χρέος και τη συνεργασία που επιδεικνύει για επίλυση του προβλήματος. Η αναστολή της εκποίησης και η ατέρμονη δικαστική διαδικασία δεν είναι διέξοδος ούτε και επιλύει το πρόβλημα, αντίθετα διαιωνίζει την υφιστάμενη κατάσταση αβεβαιότητας, αναβάλει την όποια διευθέτηση και συνεχίζει να κρατά τον οφειλέτη εκτός τραπεζικών υπηρεσιών.
- Φορέας Εξώδικης Επίλυσης Χρηματοοικονομικών Διαφορών
Κάτι που πρέπει να μας προβληματίσει είναι και το γεγονός ότι ενώ με τις τροποποιήσεις του 2023 έχει δοθεί η δυνατότητα του οφειλέτη να προσφύγει στην Χρηματοοικονομικό Επίτροπο για να επιβεβαιώσει το απαιτούμενο χρέος και μέχρι τότε να ανασταλεί η διαδικασία εκποίησης, δεν υπήρξε καθόλου ενδιαφέρον από πλευράς οφειλετών. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Χρηματοοικονομικής Επιτρόπου το 2025 είχαν υποβληθεί περίπου +/-200 αιτήματα για αναστολή εκποίησης και μόνο 6 αιτήματα για εξέταση καθορισμού του υπολοίπου του χρέους. Τα 5 αιτήματα απορρίφθηκαν διότι υπήρχε ήδη δικαστική απόφαση και το 1 δεν εξετάστηκε διότι το απέσυρε ο αιτητής. Θα ήταν αναμενόμενο ότι οι 200 οφειλέτες που υπέβαλαν αίτημα αναστολής εκποίησης θα υπέβαλλαν ταυτόχρονα και αίτημα στην Χρηματοοικονομική Επίτροπο να εξετάσει και να αποφασίσει για το οφειλόμενο χρέος αφού αυτό είναι που στις πλείστες περιπτώσεις αμφισβητεί ο οφειλέτης.
- Επιπτώσεις στο χρηματοπιστωτικό σύστημα και τα ΠΙ
Πιο κάτω, παραθέτουμε με περισσότερη λεπτομέρεια τις ανησυχίες μας και τις κυριότερες επιπτώσεις που θα προκύψουν στα ΠΙ και στο χρηματοπιστωτικό σύστημα σε περίπτωση που υιοθετηθούν οι Προτάσεις Νόμου.
-Οι ευρωπαϊκές εποπτικές αρχές (Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών και ο Ενιαίος Εποπτικός Μηχανισμός) έχουν κατά καιρούς διαμηνύσει σε πολύ αυστηρό τόνο ότι η τροποποίηση της νομοθεσίας, και ειδικά του χρονοδιαγράμματος της διαδικασίας ρευστοποίησης των εξασφαλίσεων, αυξάνει τον πιστωτικό κίνδυνο με σημαντικότατες συνέπειες στα ΠΙ.
Ο καθορισμός των κεφαλαιακών απαιτήσεων (συμπεριλαμβανομένου του Πυλώνα ΙΙ) και των αναγκαίων προβλέψεων για τα ΜΕΔ, βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στις παραδοχές που αφορούν την αξία των εξασφαλίσεων. Συνεπώς, η αβεβαιότητα σε σχέση με τη σταθερότητα του κυπριακού νομικού πλαισίου και η τροποποίηση ή και επιμήκυνση των διαδικασιών και χρονοδιαγραμμάτων ρευστοποίησης των εξασφαλίσεων θα αυξήσει τον πιστωτικό κίνδυνο και πιθανόν να επιφέρει ανάγκες αύξησης επιπλέον προβλέψεων.
-Οι ευρωπαϊκές εποπτικές αρχές αλλά και οι Ευρωπαϊκοί Θεσμοί έχουν θεσπίσει και θέσει σε εφαρμογή αυστηρούς ευρωπαϊκούς Κανονισμούς και Κατευθυντήριες Γραμμές.
Σε περίπτωση υιοθέτησης της Πρότασης Νόμου οι κυπριακές τράπεζες θα βρεθούν σε δυσμενέστερη θέση σε σχέση με άλλες αντίστοιχες ευρωπαϊκές τράπεζες αφού, ενώ είναι υποχρεωμένες να εφαρμόσουν τις ευρωπαϊκές Οδηγίες, τους Κανονισμούς και τις Κατευθυντήριες Γραμμές, θα έχουν περιορισμένη δυνατότητα χρήσης του εργαλείου της εκποίησης.
-Οι ευρωπαϊκές εποπτικές αρχές παρακολουθούν τα γεγονότα και τις εγχώριες εξελίξεις και ανάλογα μεταβάλλουν τις εποπτικές απαιτήσεις τους σε σχέση με την κεφαλαιακή επάρκεια των ΠΙ. Συνεπώς, η υιοθέτηση των Προτάσεων Νόμου θα επιφέρει τις κάτωθι επιπτώσεις:
- Αύξηση του προφίλ κινδύνου του κυπριακού τραπεζικού συστήματος και κατ’ επέκταση των κυπριακών τραπεζών.
- Αβεβαιότητα σε σχέση με τη σταθερότητα του κυπριακού νομικού πλαισίου.
- Πιθανή υποβάθμιση του αξιόχρεου της κυπριακής οικονομίας και των ΠΙ.
- Αρνητική μεταβολή των παραδοχών που εφαρμόζονται κατά τη διενέργεια ασκήσεων προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων (stress test), τόσο κατά τους ατομικούς (ανά τράπεζα) ελέγχους όσο και σε ελέγχους που γίνονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Τα αποτελέσματα των ελέγχων αυτών καθορίζουν το ύψος των απαραίτητων προβλέψεων και των κεφαλαιακών αναγκών των ΠΙ.
Σχόλια επί των Προτάσεων Νόμου
- Προτάσεις Νόμου για αναστολή της διαδικασίας πλειστηριασμού λόγω δικαστικών υποθέσεων που εκκρεμούν και αφορούν αμφισβήτησης χρέους , καταχρηστικών ρητρών κ.τ.λ ή λόγω επίκλησης των τελευταίων λόγων για έκδοση διατάγματος αναστολής (θέματα Β1(στ),(ζ),(η),(ι),(ια),(ιε) και (ιστ).
Διαφωνούμε με τις εν λόγω Προτάσεις , καθόσον αναμένεται να επιφέρουν σημαντικές αρνητικές συνέπειες, τόσο στη λειτουργία των ΠΙ και στη συνολική σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος, όσο και στην πιστοληπτική διαβάθμιση της κυπριακής οικονομίας. Περαιτέρω, από το περιεχόμενο των Προτάσεων προκύπτουν σοβαρά ζητήματα ασυμβατότητας με το Σύνταγμα της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Παραθέτουμε πιο κάτω εκ πρώτης όψεως κάποια από τα συνταγματικά θέματα που έχουν εντοπιστεί:
α. Οι Προτάσεις Νόμου περιέχουν διατάξεις που αφορούν σε πρόσθετες ή ευνοϊκότερες δικονομικές, κυρίως, δυνατότητες, που παρέχονται στον ενυπόθηκο οφειλέτη, δια νόμου, και οι οποίες καταργούν και περιορίζουν καθ’ οιονδήποτε ουσιαστικό τρόπο οποιοδήποτε «ιδιοκτησιακό» δικαίωμα του ενυπόθηκου δανειστή (Άρθρο 23).
β. Περαιτέρω παραβιάζεται το συμβατικό δικαίωμα του ενυπόθηκου δανειστή να διεκδικήσει τα οφειλόμενα περιορίζοντας έτσι το δικαίωμα του να ασκεί επικερδή εργασία που του παρέχεται από το Άρθρο 25 του Συντάγματος.
γ. Επιπλέον, θεωρούμε ότι προκύπτει θέμα ασυμβατότητας με το Άρθρο 26 του Συντάγματος, εφόσον επιβάλλεται απαγόρευση στον ενυπόθηκο δανειστή, η οποία πρακτικά είναι αορίστου ή αγνώστου διαρκείας, δηλαδή περιορίζεται το δικαίωμα του συμβάλλεσθαι του ενυπόθηκου δανειστή σε βαθμό που στερείται δικαιώματος του.
δ. Η αρχή διάκρισης εξουσιών που κατοχυρώνεται από το Σύνταγμα πλήττεται αφού οι προωθούμενες διατάξεις δύναται να θεωρηθούν παράνομη επέμβαση της Νομοθετικής Εξουσίας στη σφαίρα αρμοδιότητας της Δικαστικής Εξουσίας. Στην προκειμένη περίπτωση εντοπίζεται συγκεκριμένη πρόνοια, η οποία επιτρέπει να καταχωρείται αίτηση παραμερισμού οποιασδήποτε απόφασης, όποτε και αν έχει εκδοθεί. Αυτό σημαίνει ότι ακυρώνεται η βαρύτητα μίας δικαστικής απόφασης, αφού μπορεί οποτεδήποτε να αμφισβητηθεί και προσβάλλεται η αρχή της τελεσιδικίας με αποτέλεσμα αυθαίρετα να αφαιρούνται αρμοδιότητες του Δικαστηρίου.
2. Εξαίρεση/Αναστολή Εκποιήσεων βάσει του Μέρους VI του Νόμου (Θέματα Β1(θ) και Β1(κδ)).
Διαφωνούμε με τις ην εν λόγω προτάσεις καθώς πάσχουν συνταγματικά αφού καταστρατηγούν ουσιώδη συνταγματικά δικαιώματα των πιστωτών όπως το δικαίωμα στην ιδιοκτησίας και το δικαίωμα του συμβάλλεσθαι.
3. Aξία Ακινήτου κατά τον Πλειστηριασμό (Θέματα Β1(α) και 1(κγ))
Θέμα Β1(α): Δεν συμφωνούμε με την Πρόταση Νόμου που περιέχει πρόνοιες που αφορούν την αξία της ακίνητης ιδιοκτησίας.
Η αξία ακίνητης ιδιοκτησίας μεταβάλλεται είτε προς τα πάνω είτε προς κάτω ανάλογα με τις συνθήκες της αγοράς και της ζήτησης τη δεδομένη στιγμή.
Οι Οδηγίες, οι Κανονισμοί, οι Κατευθυντήριες Γραμμές και τα Διεθνή Λογιστικά Πρότυπα καθορίζουν ότι για σκοπούς καθορισμού της κεφαλαιακής επάρκειας και των προβλέψεων, όπως επίσης και της ετοιμασίας των οικονομικών καταστάσεων, η αξία των εξασφαλίσεων (περιουσιακών στοιχείων) αντικατοπτρίζεται στη βάση της αγοραίας αξίας ή/και της αξίας εξαναγκαστικής πώλησης.
Συνεπώς, η αξία της ακίνητης ιδιοκτησίας δεν δύναται να παραμένει στατική και αμετάβλητη για τους λόγους που αναφέρονται πιο πάνω.
Σε διαφορετική περίπτωση, ελλοχεύει ο κίνδυνος να υποχρεωθούν τα ΠΙ να υιοθετήσουν πιο συντηρητική προσέγγιση κατά τη διαδικασία χορήγησης πιστωτικών διευκολύνσεων, επιφέροντας αρνητικό αντίκτυπο στην οικονομική δραστηριότητα. Χαρακτηριστικά, αναφέρουμε ότι για στεγαστικά δάνεια τα ΠΙ χορηγούν δάνεια μέχρι και το 80% της αγοραίας αξίας του ακινήτου. Σε περίπτωση που για σκοπούς καθορισμού της κεφαλαιακής επάρκειας, των προβλέψεων και των οικονομικών καταστάσεων, η αξία της εξασφάλισης δεν θα μεταβάλλεται πέραν της αρχικής αξίας κατά τη στιγμή χορήγησης του δανείου, τότε το ΠΙ θα εφαρμόσει συντηρητική πολιτική και θα χορηγεί δάνεια όπου το ποσό χορήγησης θα είναι πολύ πιο κάτω από την αγοραία αξία του ακινήτου ώστε να καλύψει τον κίνδυνο από την μελλοντική μεταβολή της αξίας της εξασφάλισης. Άρα, όσο πιο μακροπρόθεσμο είναι το δάνειο τόσο πιο συντηρητική θα είναι και η προσέγγιση του ΠΙ και συνεπώς χαμηλότερο το ποσό χρηματοδότησης σε σχέση με την αγοραία αξία του υποθηκευμένου ακινήτου.
Θέμα Β1(κγ): Διαφωνούμε με την εν λόγω πρόταση, καθόσον, σε περίπτωση κατά την οποία το συγκεκριμένο ακίνητο δεν έχει τύχει αγοραστικού ενδιαφέροντος σε προηγούμενους πλειστηριασμούς, παρά το γεγονός ότι η τιμή εκκίνησης υπερέβαινε το 50% της εκτιμημένης αξίας, η ίδια η αγορά και η έλλειψη προσφορών καταδεικνύουν ότι στη συγκεκριμένη τιμή δεν υπάρχουν ενδιαφερόμενοι αγοραστές και πιθανόν η εμπορική αξία του ακινήτου να είναι χαμηλότερη.
Η συνέχιση των προσπαθειών πώλησης του ακινήτου με επιφυλασσόμενη τιμή πάνω του 50% της εκτιμημένης αξίας δεν αναμένεται να οδηγήσει σε επιτυχία τον πλειστηριασμό.
4. Εγγυητές και πλειστηριασμοί (Θέματα Β1(κε) και Β1(κα))
Διαφωνούμε με τις Προτάσεις Νόμου.
Επί των προτεινόμενων Πρότασεων Νόμου, διαπιστώνεται ουσιαστικά προσπάθεια περιορισμού ή και πλήρους εξάλειψης του συμβατικού/νόμιμου τόκου, γεγονός που συνιστά άμεση επέμβαση στα συνταγματικά κατοχυρωμένα δικαιώματά των τράπεζων, καθώς και στις θεμελιώδεις αρχές που διέπουν το δίκαιο των συμβάσεων.
Περαιτέρω, παρατηρείται προσπάθεια περιορισμού των έννομων συνεπειών και ενεργειών που δύναται να απορρέουν από δικαστική απόφαση εναντίον εγγυητών, στις περιπτώσεις όπου δεν έχει εκδοθεί αντίστοιχη απόφαση κατά του πρωτοφειλέτη αφού έχουν εξαντληθεί τα μέσα εναντίον των πρωτοφειλετών. Η εν λόγω πρόνοια δημιουργεί σοβαρές δυσχέρειες σε όλες τις αγωγές όπου, για σειρά δικονομικούς λόγους, δεν είναι εφικτή η έκδοση δικαστικής απόφασης κατά του πρωτοφειλέτη (π.χ ο πρωτοφειλέτης έχει διαφύγει στο εξωτερικό) και ο εγγυητής αποτελεί ουσιώδη παράγοντα για τη διασφάλιση των δικαιωμάτων του δανειστή, όπως συμβαίνει σε υποθέσεις εργολάβων, εταιρειών ανάπτυξης γης και συναφών περιπτώσεων. Μια τέτοια τροποποίηση θα οδηγήσει σε ουσιαστικό «κλείδωμα» των δικαστικών διαδικασιών και θα περιορίσει σημαντικά τα μέσα είσπραξης που δύναται να ληφθούν.
Επιπλέον, παρουσιάζει ασάφεια ως προς το εύρος και την έκταση της παρεχόμενης εγγύησης. Το γεγονός αυτό ενδέχεται να επιφέρει σοβαρές συνέπειες σε περιπτώσεις όπου ο εγγυητής είναι ταυτόχρονα και ιδιοκτήτης του ενυπόθηκου ακινήτου και πάροχος εξασφάλισης, ιδίως εάν η διάταξη ερμηνευθεί κατά τρόπο που να θεωρεί ότι η εγγύηση θα συμπεριλαμβάνει και την εμπράγματη εξασφάλιση. Μια τέτοια ερμηνεία θα οδηγούσε σε ουσιαστικό μηδενισμό των επηρεαζόμενων εμπράγματων εξασφαλίσεων, με άμεσο αποτέλεσμα την ανάγκη σημαντικής αύξησης των κεφαλαιακών απαιτήσεων των τραπεζών.
5. Διαγραφή οφειλών μετά από πλειστηριασμό όταν δεν καλυπεται το ποσό του χρέους από το ποσό της πώλησης του ακινήτου. (Θέμα Β1(ιζ))
Εκ πρώτης όψεως διαφωνούμε με την Πρόταση Νόμου. Για περαιτέρω σχόλια επιφυλασσόμαστε να επανέλθουμε μετά από διαβούλευση με τα μέλη μας.
6. Προσφυγή στον Χρηματοοικονομικό Επίτροπο (Θέμα Β1(κβ))
Διαφωνούμε με την προτεινόμενη ρύθμιση, δεδομένου ότι το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο ήδη προβλέπει τη σχετική διαδικασία, ενώ τα υφιστάμενα χρονοδιαγράμματα κρίνονται επαρκή και λειτουργικά για την ομαλή εξέλιξη των διαδικασιών.
7.Δεσμευτικότητα Αποφάσεων Χρηματοοικονομικού Επιτρόπου (Θέμα Β1(ιγ))
Πέραν από θέματα αρχής, τίθενται ουσιώδη συνταγματικά θέματα ανάλογα με αυτά που αναλύονται πιο πάνω σε σχέση με τη δεσμευτική παραπομπή σε διαιτησία. Ως εκ τούτου, εκ πρώτης καταγράφουμε τη διαφωνία μας επί της Πρότασης Νόμου και επιφυλασσόμαστε για τα αναλυτικά μας σχόλια.
8.Απαγόρευση σε πρόσθετες εξασφαλίσεις όταν υπερκαλύπτεται το ποσό δανείου από την υποθήκη ακινήτου (Θέμα Β1(ιδ))
Εκ πρώτης όψεως διαφωνούμε με την Πρόταση Νόμου. Για πιο αναλυτικά σχόλια επιφυλασσόμαστε να επανέλθουμε το συντομότερο δυνατό.
9.Μη επιβολή τόκων όταν το οφειλόμενο ποσό ανέρχεται στο διπλάσιο του αρχικού χρέους (Θέμα Β.1(ιη))
Η Πρόταση έχει σκοπό όπως το πιστωτικό ίδρυμα να μην επιβάλλει επιπλέον τόκους στην περίπτωση που το οφειλόμενο ποσό πιστωτικής διευκόλυνσης, περιλαμβανομένων τόκων, ανέρχεται στο διπλάσιο του αρχικού χρέους.
Ο Σύνδεσμος και τα Μέλη του διαφωνούν με την Πρόταση Νόμου καθότι θα επιφέρουν δυνητικές επιπτώσεις , εκ των οποίων οι πιο κάτω:
- Ανάγκη παροχής επιπρόσθετων εξασφαλίσεων για χορήγηση νέων δανείων και πιθανή αύξηση στο κόστος δανεισμού νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
- Ενθάρρυνση και πιθανόν αύξηση των στρατηγικών κακοπληρωτών και η δημιουργίας κουλτούρας μη αποπληρωμής δανείων.
- Μείωση της αξίας των χαρτοφυλακίων δανείων σε περίπτωση πώλησης δανείων σε τρίτους (εταιρείες εξαγοράς πιστώσεων).
- Αύξηση του προφίλ κινδύνου του κυπριακού τραπεζικού συστήματος και κατ’ επέκταση των κυπριακών τραπεζών.
- Αβεβαιότητα σε σχέση με τη σταθερότητα του κυπριακού νομικού πλαισίου.
- Υποβάθμιση του αξιόχρεου της κυπριακής οικονομίας και των ΠΙ.
Πέραν των πιο πάνω επιπτώσεων που θα προκύψουν στα πιστωτικά ιδρύματα και στο χρηματοπιστωτικό σύστημα σε περίπτωση που υιοθετηθεί η Πρόταση Νόμου, σημειώνουμε ότι προκύπτουν σοβαρά θέματα ασυμβατότητας με το Σύνταγμα της Κυπριακής Δημοκρατίας. Παραθέτουμε πιο κάτω εκ πρώτης όψεως κάποια από τα συνταγματικά θέματα που έχουν εντοπιστεί:
1.Το Άρθρο 23 του Συντάγματος κατοχυρώνει το δικαίωμα ιδιοκτησίας. H Πρόταση Νόμου στερεί την διεκδίκηση από τον πιστωτή ολόκληρου του χρέους, το οποίο συνιστά ιδιοκτησία.
2.Περαιτέρω παραβιάζεται το συμβατικό δικαίωμα του ενυπόθηκου δανειστή να διεκδικήσει τα οφειλόμενα, περιορίζοντας έτσι το δικαίωμα του να ασκεί επικερδή εργασία που του παρέχεται από το Άρθρο 25 του Συντάγματος.
3.Το δικαίωμα του συμβάλλεσθαι ελευθέρως του Άρθρου 26 του Συντάγματος πλήττεται, καθώς η προτεινόμενη αναστολή της διαδικασίας εκποίησης επεμβαίνει και τροποποιεί εκ των υστέρων συμβατικές υποχρεώσεις του οφειλέτη που προκύπτουν από τη σύμβαση δανείου και τη σύμβαση υποθήκης. Το δικαίωμα του συμβάλλεσθαι μπορεί σύμφωνα με το Σύνταγμα να περιοριστεί μόνο από το δίκαιο των συμβάσεων.
10. Άλλες Προτάσεις Νόμου (Θέματα Β1(β), (γ), (δ), (ε), (ιθ), (ιβ), (ιδ), (κ), (ιζ)) και (κστ))
Λόγω των πολύ στενών χρονικών περιθωρίων για μελέτη, επιφυλασσόμαστε για τα σχόλια μας το συντομότερο δυνατόν.
