Μεγάλη μείωση κατά €377,7 εκατομμύρια παρουσίασαν τα συνολικά καθαρά νέα δάνεια τον Ιανουάριο του 2026, σε σύγκριση με τον προηγούμενο μήνα, ενώ κατά €39,7 εκ. μειώθηκαν τα καθαρά νέα δάνεια για αγορά κατοικίας, σύμφωνα με στοιχεία της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου, που δημοσιεύθηκαν την Παρασκευή.
Ταυτόχρονα, μείωση παρουσίασαν τόσο το επιτόκιο που αφορά καταναλωτικά δάνεια όσο και το επιτόκιο που αφορά δάνεια για αγορά κατοικίας.
Συγκεκριμένα, σύμφωνα με την ΚΤΚ, τον Ιανουάριο του 2026 τα καθαρά νέα δάνεια παρουσίασαν μείωση και έφτασαν στα €247,3 εκατ., (από σύνολο €495,9 εκατ. νέων δανείων), σε σύγκριση με €625,0 εκατ. (από σύνολο €986,9 εκατ. νέων δανείων) τον προηγούμενο μήνα.
Κυριότερες κατηγορίες νέων δανείων
Σύμφωνα με την ΚΤΚ, τα καθαρά νέα καταναλωτικά δάνεια αυξήθηκαν στα €18,9 εκατ. (από σύνολο €20,1 εκατ. νέων δανείων), σε σύγκριση με €17,2 εκατ. τον προηγούμενο μήνα (από σύνολο €18,2 εκατ. νέων δανείων).
Τα καθαρά νέα δάνεια για αγορά κατοικίας παρουσίασαν μείωση στα €95,7 εκατ. (από σύνολο €138,1 εκατ. νέων δανείων), σε σύγκριση με €135,4 εκατ. τον προηγούμενο μήνα (από σύνολο €178,1 εκατ. νέων δανείων).
Τα καθαρά νέα δάνεια προς μη χρηματοοικονομικές εταιρείες για ποσά μέχρι €1 εκατ. σημείωσαν μείωση στα €40,1 εκατ. (από σύνολο €53,1 εκατ. νέων δανείων), σε σύγκριση με €60,3 εκατ. τον προηγούμενο μήνα (από σύνολο €92,5 εκατ. νέων δανείων).
Τέλος, σύμφωνα με την ΚΤΚ, τα καθαρά νέα δάνεια προς μη χρηματοοικονομικές εταιρείες για ποσά άνω του €1 εκατ. κατέγραψαν μείωση στα €88,1 εκατ. (από σύνολο €277,2 εκατ. νέων δανείων), σε σύγκριση με €406,4 εκατ. τον προηγούμενο μήνα (από σύνολο €685,0 εκατ. νέων δανείων).
Επιτόκια καταθέσεων
Εξάλλου, σύμφωνα με την ΚΤΚ, το επιτόκιο για καταθέσεις προθεσμίας έως ενός έτους από νοικοκυριά παρέμεινε αμετάβλητο στο 1,20%, σε σύγκριση με τον προηγούμενο μήνα.
Το αντίστοιχο επιτόκιο για καταθέσεις από μη χρηματοοικονομικές εταιρείες παρουσίασε αύξηση στο 1,34%, σε σύγκριση με 1,27% τον προηγούμενο μήνα.
Επιτόκια δανείων
Επιπλέον, το επιτόκιο που αφορά καταναλωτικά δάνεια σημείωσε μείωση στο 7,20%, σε σύγκριση με 7,22% τον προηγούμενο μήνα.
Το επιτόκιο που αφορά δάνεια για αγορά κατοικίας μειώθηκε στο 3,70%, σε σύγκριση με 3,78% τον προηγούμενο μήνα.
Η ΚΤΚ σημειώνει ότι το χαρτοφυλάκιο των στεγαστικών δανείων των Νομισματικών Χρηματοπιστωτικών Ιδρυμάτων (ΝΧΙ) της Κύπρου αποτελείται από διάφορα είδη τέτοιων δανείων, όπως π.χ. δάνεια για πρώτη κατοικία, για εξοχικό κλπ., τα οποία φέρουν διαφορετικό ρίσκο και επιτόκιο.
Προσθέτει ότι η σύσταση του εν λόγω χαρτοφυλακίου μεταβάλλεται από μήνα σε μήνα, με αποτέλεσμα το ύψος του σταθμικού μέσου επιτοκίου να επηρεάζεται από την πιο πάνω μεταβολή, ανεξαρτήτως από τις αυξήσεις ή τις μειώσεις των επιτοκίων των ΝΧΙ.
Επίσης, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΚΤΚ, το επιτόκιο που αφορά δάνεια προς μη χρηματοοικονομικές εταιρείες για ποσά μέχρι €1 εκατ. παρέμεινε αμετάβλητο στο 4,32%, σε σύγκριση με τον προηγούμενο μήνα.
Το επιτόκιο που αφορά δάνεια προς μη χρηματοοικονομικές εταιρείες για ποσά άνω του €1 εκατ. κατέγραψε μείωση στο 4,34%, σε σύγκριση με 4,42% τον προηγούμενο μήνα.
Κυπριακά επιτόκια σε ευρωπαϊκό πλαίσιο
Το ύψος των επιτοκίων δανείων σε υφιστάμενα υπόλοιπα στην Κύπρο πλησιάζουν τον αντίστοιχο διάμεσο της Ευρωζώνης, σύμφωνα με την ΚΤΚ, με το περιθώριο να είναι εκμηδενισμένο (0,0%) για τα νοικοκυριά και να περιορίζεται στο 0,4% για τις μη χρηματοοικονομικές εταιρείες.
Η ΚΤΚ σημειώνει ότι η συσχέτιση του ρυθμού μετάδοσης της νομισματικής χαλάρωσης (οριζόντιος άξονας) και σύσφιξης (κάθετος άξονας) στην Κύπρο, είναι ευθυγραμμισμένη με τις υπόλοιπες χώρες της Ευρωζώνης στα υφιστάμενα δάνεια, τόσο των νοικοκυριών όσο και των μη χρηματοοικονομικών εταιρειών.
Πιο συγκεκριμένα, η ΚΤΚ αναφέρει ότι η συσχέτιση της μείωσης που παρατηρείται στα δανειστικά επιτόκια κατά την περίοδο της νομισματικής χαλάρωσης (ήτοι, κατά την περίοδο Ιουνίου 2024 – Ιανουαρίου 2026) με την αντίστοιχη αύξηση κατά την περίοδο της νομισματικής σύσφιξης (Ιουνίου 2022 – Δεκεμβρίου 2023), συγκρίνεται ευνοϊκά με τις λοιπές χώρες της Ευρωζώνης.
Επιτόκια δανείων (νέες εργασίες)
Εξάλλου, η ΚΤΚ αναφέρει ότι το ύψος των επιτοκίων των νέων δανείων στην Κύπρο είναι συγκρίσιμο με τον διάμεσο της Ευρωζώνης.
Συγκεκριμένα, σημειώνει ότι το περιθώριο του σταθμικού μέσου επιτοκίου για τα νέα δάνεια προς νοικοκυριά για αγορά κατοικίας είναι στο -0,3% (δηλ. χαμηλότερα από το διάμεσο της Ευρωζώνης), ενώ για τις μη χρηματοοικονομικές εταιρείες το αντίστοιχο περιθώριο ανέρχεται στο 0,5%.
Σύμφωνα με την ΚΤΚ, η συσχέτιση μετακύλισης (pass-through) του ρυθμού μετάδοσης της νομισματικής χαλάρωσης (οριζόντιος άξονας) και σύσφιξης (κάθετος άξονας) στην Κύπρο, είναι ευθυγραμμισμένη με τις υπόλοιπες χώρες της Ευρωζώνης στα νέα δάνεια προς νοικοκυριά για αγορά κατοικίας.
Σε σχέση με τα νέα δάνεια προς μη χρηματοοικονομικές εταιρείες, διαφαίνεται ασθενέστερη μετακύλιση στην Κύπρο, τόσο κατά την περίοδο της νομισματικής σύσφιξης (δηλ. αύξησης επιτοκίων) όσο και της νομισματικής χαλάρωσης (δηλ. μείωσης επιτοκίων), προσθέτει.
Παρ’ όλα αυτά, η ΚΤΚ αναφέρει πως παρατηρείται ότι ο μέσος ρυθμός μετακύλισης (pass-through) στην Ευρωζώνη κατά την περίοδο της νομισματικής σύσφιξης (δηλ. αύξησης επιτοκίων) ήταν ψηλότερος στα νέα δάνεια προς νοικοκυριά για αγορά κατοικίας και μη χρηματοοικονομικές εταιρείες κατά 29% και 14% αντίστοιχα, σε σχέση με τον ρυθμό της νομισματικής χαλάρωσης (δηλ. μείωσης επιτοκίων).
Σημειώνει ότι στην Κύπρο ο ρυθμός μετακύλισης κατά τη νομισματική σύσφιξη ήταν υψηλότερος από τον αντίστοιχο της νομισματικής χαλάρωσης μόνο κατά 2,6% για τα νοικοκυριά, ενώ για τις μη χρηματοοικονομικές εταιρείες ήταν μικρότερος κατά 2%.
Επιτόκια καταθέσεων (υφιστάμενα υπόλοιπα)
Σε αντίθεση με τα δανειστικά επιτόκια, σύμφωνα με την ΚΤΚ, τα επιτόκια καταθέσεων στην Κύπρο αποτελούν εξωκείμενη/αποκλίνουσα τιμή και διαμορφώνονται στο χαμηλότερο επίπεδο της Ευρωζώνης.
Σημειώνει ότι αυτό ενδέχεται να οφείλεται στη μεγάλη ρευστότητα των κυπριακών τραπεζών η οποία βρίσκεται ανάμεσα στις υψηλότερες της Ευρωζώνης - ενδεικτικά, ο Δείκτης Κάλυψης Ρευστότητας (Liquidity Coverage Ratio – LCR) στην Κύπρο τον Δεκέμβριο του 2025 διαμορφώθηκε στο 319%, σε σύγκριση με τον διάμεσο 192% και τον μέσο όρο 161% στην Ευρωπαϊκή Ένωση τον Σεπτέμβριο 2025 -, καθώς και στην μικρή εμβέλεια της τραπεζικής αγοράς της Κύπρου.
Επιτόκια καταθέσεων (νέες εργασίες)
Επίσης, η ΚΤΚ αναφέρει ότι τα επιτόκια σε νέες καταθέσεις διαμορφώνονται σε παρόμοια επίπεδα με τις υφιστάμενες καταθέσεις, ως οι πιθανοί λόγοι που έχουν αναφερθεί πιο πάνω (στην μεγάλη ρευστότητα των κυπριακών τραπεζών).
Προσθέτει ότι η μετακύλιση των αυξήσεων και των μειώσεων επιτοκίων στις νέες καταθέσεις στην Κύπρο παρουσιάζεται αδύναμη σε σύγκριση με σχεδόν όλες τις υπόλοιπες χώρες της Ευρωζώνης, τόσο για τα νοικοκυριά όσο και για τις μη χρηματοοικονομικές εταιρείες.
Σύμφωνα με την ΚΤΚ, παρατηρείται ότι ο μέσος ρυθμός μετακύλισης (pass-through) στην Ευρωζώνη κατά την περίοδο της νομισματικής σύσφιξης (δηλ. αύξησης επιτοκίων) ήταν χαμηλότερος στο νέο καταθετικό χαρτοφυλάκιο των νοικοκυριών και των μη χρηματοοικονομικών εταιρειών κατά 3% και 8% αντίστοιχα, σε σχέση με τον ρυθμό της νομισματικής χαλάρωσης (δηλ. μείωσης επιτοκίων).
Στην Κύπρο οι αντίστοιχες διαφορές των ρυθμών μετακύλισης είναι ελαφρώς υψηλότερες και ανέρχονται στο 4% και 9% για τα νοικοκυριά και μη χρηματοοικονομικές εταιρείες αντιστοίχως, προσθέτει.
Είδος επιτοκίου νέων δανείων προς νοικοκυριά για αγορά κατοικίας
Εξάλλου, σύμφωνα με την ΚΤΚ, το ποσοστό των νέων δανείων προς νοικοκυριά για αγορά κατοικίας με κυμαινόμενο επιτόκιο είναι πιο κάτω από την Ευρωζώνη.
Όπως αναφέρει, εν λόγω ποσοστό ακολουθεί τα τελευταία χρόνια μία έντονα πτωτική πορεία.
Από σχεδόν 100% στις αρχές του 2022, έχει υποχωρήσει σήμερα στο 11,6%, το οποίο είναι χαμηλότερο από το διάμεσο της Ευρωζώνης, αναφέρει και προσθέτει ότι «αυτό το γεγονός ενδέχεται να επηρεάζεται εν μέρει από τις επιλογές δανειοδότησης με σταθερό επιτόκιο κατά τα πρώτα έτη (π.χ. 3-5 έτη), και την μετέπειτα μετατροπή τους σε κυμαινόμενο επιτόκιο».
Συνεπώς διαφαίνεται μια αλλαγή στη συμπεριφορά των δανειοληπτών αναφορικά με τον επιτοκιακό κίνδυνο, σύμφωνα με την ΚΤΚ, «στοιχείο το οποίο πρέπει να λαμβάνεται υπόψη στις πολιτικές διαχείρισης κινδύνων των τραπεζών».
Είδος επιτοκίου νέων δανείων προς νοικοκυριά και μη χρηματοοικονομικές εταιρείες
Επιπρόσθετα, η ΚΤΚ αναφέρει ότι το ποσοστό των νέων δανείων προς νοικοκυριά και μη χρηματοοικονομικές εταιρείες που παρέχονται με κυμαινόμενο επιτόκιο συγκρίνεται ευνοϊκά με την Ευρωζώνη.
Αναφέρει ότι το εν λόγω ποσοστό ακολουθεί τα τελευταία χρόνια μία πτωτική πορεία και προσθέτει ότι από σχεδόν 100% στις αρχές του 2022 βρίσκεται σήμερα στο 64%, το οποίο είναι χαμηλότερο από το διάμεσο της Ευρωζώνης.
«Αυτό ενδέχεται να επηρεάζεται εν μέρει από τον παράγοντα που έχει αναφερθεί πιο πάνω και πρέπει να λαμβάνεται υπόψη στις πολιτικές διαχείρισης κινδύνων των τραπεζών», προσθέτει.
