Οι εν εξελίξει έρευνες της Επιτροπής Προστασίας Ανταγωνισμού (ΕΠΑ) για τις τιμές των καυσίμων και τις ψηφιακές πλατφόρμες διανομής, καθώς και οι ιδιαιτερότητες της Κύπρου ως νησιωτικού κράτους, που οδηγούν σε ολιγοπώλια στην κυπριακή αγορά, βρέθηκαν στο επίκεντρο της συνεδρίασης της Επιτροπής Οικονομικών και Προϋπολογισμού της Βουλής κατά την εξέταση του προϋπολογισμού της ΕΠΑ για το 2027, ο οποίος ανέρχεται σε 2,75 εκατ. ευρώ.
Η Πρόεδρος της Επιτροπής, Εύα Παντζαρή, ανέδειξε τις προκλήσεις που δημιουργεί ο μικρός και απομονωμένος χαρακτήρας της οικονομίας, ενώ Βουλευτές απαίτησαν πληρέστερη ενημέρωση για τα αποτελέσματα των ελέγχων.
Την περίοδο Ιανουαρίου – Οκτωβρίου 2026, ανέφερε η κ. Παντζαρή, «η Επιτροπή δέχθηκε οκτώ καταγγελίες. Επίσης η Επιτροπή λαμβάνει πληροφορίες μέσω του διαύλου ανώνυμων αναφορών καθώς και επώνυμα ή ανώνυμα παράπονα τα οποία αξιολογεί ανάλογα με το περιεχόμενό τους». Αρκετές από τις αναφορές αυτές «δεν περιλαμβάνουν», όπως είπε «επαρκώς συγκεκριμένα στοιχεία ώστε να καταστεί δυνατή η περαιτέρω διερεύνησή τους».
Κατά τους πρώτους 10 μήνες του 2026 ο αριθμός των συγκεντρώσεων που κοινοποιήθηκαν στην ΕΠΑ ήταν αυξημένος συγκριτικά με το προηγούμενο έτος καθώς, όπως ανέφερε η Πρόεδρός της, μέχρι την 31η Οκτωβρίου ανήλθαν στις 74. «Κατά την ίδια περίοδο», συνέχισε, η ΕΠΑ «πραγματοποίησε 57 συνεδριάσεις και εξέδωσε 79 αποφάσεις εκ των οποίων οι 78 αφορούσαν τον έλεγχο συγκεντρώσεων. Ενώπιόν της εκκρεμούν περίπου 30 υποθέσεις σε διάφορα στάδια εξέτασης».
Η ΕΠΑ, ανέφερε η Πρόεδρός της, «άρχισε την εξέταση κλαδικής έρευνας στον κλάδο των ψηφιακών πλατφορμών για διαδικτυακές παραγγελίες και διανομές εντός της Δημοκρατίας με επίκεντρο τις συνθήκες και τον βαθμό του ανταγωνισμού μεταξύ των παρόχων».
Σε εξέλιξη είπε η κ. Παντζαρή βρίσκεται και η κλαδική έρευνα για τα καύσιμα κίνησης. Όπως εξήγησε η έρευνα της ΕΠΑ «επικεντρώνεται στον έλεγχο των χονδρικών και λιανικών τιμών πώλησης καθώς και των όρων προμήθειας» στη βενζίνη 95 και 98 οκτανίων και στο πετρέλαιο κίνησης. Απαντώντας σε ερωτήματα βουλευτών της Επιτροπής διευκρίνισε ότι η έρευνα βρίσκεται σε εξέλιξη και δεν «έχουμε στοιχεία που μπορούμε να δώσουμε αυτή τη στιγμή».
Σύμφωνα με την κ. Παντζαρή πρέπει πάντοτε να έχουμε στο μυαλό μας ότι η Κύπρος είναι ένα νησί. «Δεν έχουμε πολλές εταιρείες που θέλουν να δραστηριοποιηθούν στην Κύπρο. Δηλαδή και η Exxon Mobil, παρόλο που έγιναν πολλές προσπάθειες αντιλαμβάνομαι, να μείνει στην Κύπρο, για δικούς της λόγους, οικονομικούς, έφυγε, οπόταν δεν έχουμε την ευχέρεια να έχουμε πολλές εταιρείες καυσίμων να δραστηριοποιούνται», είπε.
Πανομοιότυπη είναι η κατάσταση και στην εισαγωγή πετρελαιοειδών, υπέδειξε η κ. Παντζαρή, λέγοντας χαρακτηριστικά πως «ξέρουμε όλοι ότι δύο εταιρείες κάνουν εισαγωγή πετρελαιοειδών στην Κύπρο και αυτό δεν είναι κάτι που μπορεί η Επιτροπή να ρυθμίσει, διότι δεν υπάρχουν εταιρείες».
Το ίδιο, ανέφερε η Πρόεδρος της ΕΠΑ, ισχύει και με τις τράπεζες. «Μας λένε από το εξωτερικό ότι είναι και πολλές οι τράπεζες που έχουμε στην Κύπρο, δεν έρχονται μεγάλες τράπεζες να δραστηριοποιηθούν στην Κύπρο», επεσήμανε.
Η ΕΠΑ, σύμφωνα με την κ. Παντζαρή, ελέγχει ώστε «να μην υπάρχουν καρτέλ, να μην υπάρχει οποιαδήποτε προσυνεννόηση, αλλά δεν έχουμε τη δύναμη να έχουμε περισσότερες».
Τα ολιγοπώλια, είπε η κ. Παντζαρή, «είναι κάτι που το βλέπουμε σε μια οικονομία όπως της Κύπρου, που είναι μικρή οικονομία, είναι νησί, μακριά από οποιαδήποτε άλλη χώρα, τα πάντα έρχονται με πλοία, δεν υπάρχει χερσαία μεταφορά προϊόντων στην Κύπρο, οπόταν γενικά υπάρχει μια απομόνωση της αγοράς μας, το οποίο είναι κάτι που πρέπει να χειριστούμε και είναι αυτό που χειριζόμαστε και πολλές φορές είναι δύσκολο».
Για το 2027 ο προϋπολογισμός της ΕΠΑ ανέρχεται σε 2.752.235 ευρώ και είναι αυξημένος κατά 31.670 ευρώ ή 1,16% σε σύγκριση με το 2026.
Συνολικά 2.225.655 ευρώ αφορούν δαπάνες μισθοδοσίας του προσωπικού της ΕΠΑ, 266.040 ευρώ λειτουργικές δαπάνες και συντηρήσεις, 139.010 ευρώ για εκπαίδευση προσωπικού και συνέδρια και 82.020 ευρώ για συμβουλευτικές υπηρεσίες, έρευνες, εργαλεία δικανικής πληροφορικής και υπηρεσίες στενοτύπησης.
Η Πρόεδρος της ΕΠΑ χαρακτήρισε τη στελέχωσή της «ουσιώδη παράγοντα για την έγκαιρη εξέταση των υποθέσεων», προσθέτοντας ότι «παραμένουν έξι κενές θέσεις, συμπεριλαμβανομένης της θέσης Ανώτερου Οικονομέτρη». Από τα 39 πρόσωπα που είναι τοποθετημένα στην Επιτροπή συνέχισε, 24 είναι λειτουργοί και τα υπόλοιπα καλύπτουν λειτουργικές και άλλες ανάγκες.
