Σε αυστηρές συστάσεις προς τα Κοινοτικά Συμβούλια και τα Συμπλέγματα Υπηρεσιών Κοινοτήτων, προβαίνει το Υπουργείο Οικονομικών, θέτοντας συγκεκριμένους περιορισμούς στις δαπάνες και ζητώντας ρεαλιστικούς, ισοσκελισμένους προϋπολογισμούς για το 2027.
Μέσα από εγκύκλιο με τις κατευθυντήριες γραμμές για την ετοιμασία των προϋπολογισμών και του Μεσοπρόθεσμου Δημοσιονομικού Πλαισίου 2027-2029, η οποία ετοιμάστηκε και στάλθηκε σε Κοινοτικά Συμβούλια και Συμπλέγματα Υπηρεσιών Κοινοτήτων στις 5 Οκτωβρίου, το Υπουργείο Οικονομικών ξεκαθαρίζει ότι οι Κοινότητες θα πρέπει να κινηθούν εντός των πραγματικών οικονομικών δυνατοτήτων τους, περιορίζοντας τις μη αναγκαίες δαπάνες και δίνοντας προτεραιότητα στην εξόφληση των υποχρεώσεών τους.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στον περιορισμό των δαπανών για εκδηλώσεις, δημόσιες σχέσεις και χορηγίες προς τρίτους, ενώ αυστηρές προϋποθέσεις τίθενται και για την προώθηση νέων αναπτυξιακών έργων.
Παράλληλα, καθορίζονται συγκεκριμένες υποχρεώσεις για τα Συμπλέγματα, τα οποία έχουν αναλάβει την εργοδότηση του προσωπικού των Κοινοτήτων, με το Υπουργείο να ζητά συγκράτηση των υπερωριών, των επιδομάτων και των πρόσθετων οικονομικών ωφελημάτων.
Φρένο σε εκδηλώσεις, φιλοξενίες και χορηγίες
Ειδικότερα, μέσω της εγκυκλίου, το Υπουργείο Οικονομικών στέλνει ξεκάθαρο μήνυμα για περιορισμό των δαπανών που δεν θεωρούνται απολύτως αναγκαίες, υποδεικνύοντας-μεταξύ άλλων-πως οι δαπάνες για εκδηλώσεις θα πρέπει να περιοριστούν στις άκρως απαραίτητες, ενώ το συνολικό ύψος τους δεν θα πρέπει να υπερβαίνει τα επίπεδα του 2026.
Ανάλογη προσέγγιση επιβάλλεται και για τις χορηγίες προς τρίτους, καθώς και τις εισφορές σε άλλους οργανισμούς για λειτουργικούς σκοπούς.
Μάλιστα, το Υπουργείο υποδεικνύει ότι τόσο οι δικαιούχοι όσο και τα ποσά που λαμβάνουν θα πρέπει να επανεξετάζονται κάθε χρόνο, στη βάση συγκεκριμένων κριτηρίων, των οικονομικών καταστάσεων των δικαιούχων και των δυνατοτήτων της κάθε Κοινότητας.
Σε ό,τι αφορά, δε, τα έξοδα φιλοξενίας και δημοσίων σχέσεων, η οδηγία είναι να παραχωρούνται με φειδώ και μόνο όταν υπάρχει οικονομική ευχέρεια.
Μόνο αναγκαία και ώριμα αναπτυξιακά έργα
Σημαντικές είναι και οι οδηγίες για τα αναπτυξιακά έργα που προγραμματίζουν τα Κοινοτικά Συμβούλια.
Το Υπουργείο Οικονομικών ζητά όπως στους προϋπολογισμούς περιλαμβάνονται μόνο έργα που κρίνονται απαραίτητα και είναι ώριμα προς υλοποίηση.
Για κάθε νέο έργο θα πρέπει να προηγείται αξιολόγηση ή μελέτη, όπου αυτό κρίνεται απαραίτητο ανάλογα με το συνολικό κόστος, ώστε να διαπιστώνεται κατά πόσο είναι οικονομικά προσιτό, βιώσιμο και προσφέρει ουσιαστική προστιθέμενη αξία.
Προτεραιότητα καλούνται να δώσουν οι Κοινότητες στα έργα που χρηματοδοτούνται από ευρωπαϊκά κονδύλια, υπό την προϋπόθεση ότι διαθέτουν την αναγκαία ρευστότητα για να ανταποκριθούν στις οικονομικές τους υποχρεώσεις.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στα συγχρηματοδοτούμενα έργα, καθώς, όπως επισημαίνεται στην εγκύκλιο, κατά το παρελθόν παρατηρήθηκαν περιπτώσεις στις οποίες δεν καταγραφόταν στους σχετικούς πίνακες η οικονομική συνεισφορά των Κοινοτήτων.
Το Υπουργείο απαιτεί πλέον να αποτυπώνεται το σύνολο της χρηματοδότησης, ώστε να υπάρχει ολοκληρωμένη εικόνα του πραγματικού κόστους κάθε έργου.
Στο μικροσκόπιο οι καθυστερημένες οφειλές
Αυστηρές συστάσεις περιλαμβάνει η εγκύκλιος και για τις οφειλές των Κοινοτικών Συμβουλίων προς τρίτους.
Το Υπουργείο Οικονομικών υπενθυμίζει ότι, με βάση τη σχετική νομοθεσία, η προθεσμία πληρωμής ενός τιμολογίου δεν πρέπει να υπερβαίνει τις 30 ημέρες από την παραλαβή του ή την αποδοχή των αγαθών, υπηρεσιών ή έργων, ανάλογα με το ποια ημερομηνία είναι μεταγενέστερη.
Η συσσώρευση απλήρωτων υποχρεώσεων χωρίς κατάλληλο προγραμματισμό χαρακτηρίζεται στην εγκύκλιο ως μεγάλος δημοσιονομικός κίνδυνος.
Για τον λόγο αυτό, τα Κοινοτικά Συμβούλια καλούνται να ετοιμάσουν συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα εξόφλησης των οφειλών τους, με καταγραφή των πληρωμών που θα πραγματοποιούνται ανά έτος μέχρι την πλήρη αποπληρωμή τους.
Ειδική ανάλυση απαιτείται για τις οφειλές πέραν των 90 ημερών, με σαφή αναφορά στον τρόπο και στον χρόνο εξόφλησής τους.
Παράλληλα, οι Κοινότητες καλούνται να εντείνουν τις προσπάθειες είσπραξης καθυστερημένων εσόδων από τρίτους, λαμβάνοντας όλα τα απαραίτητα μέτρα για την είσπραξη των ποσών που τους οφείλονται.
Στα Συμπλέγματα το κόστος προσωπικού
Ξεχωριστό κεφάλαιο της εγκυκλίου αφορά τα Συμπλέγματα Υπηρεσιών Κοινοτήτων, τα οποία έχουν αναλάβει τον ρόλο του εργοδότη για το προσωπικό που υπηρετεί στις Κοινότητες που συμμετέχουν σε αυτά.
Όπως διευκρινίζεται, οι δαπάνες προσωπικού θα πρέπει να περιλαμβάνονται αποκλειστικά στους προϋπολογισμούς των Συμπλεγμάτων και όχι στους αντίστοιχους προϋπολογισμούς των Κοινοτικών Συμβουλίων.
Σύμφωνα με τα όσα αναφέρονται στην εγκύκλιο, η ετήσια κρατική χορηγία προς τα 30 Συμπλέγματα προβλέπεται να καλύπτει τη μισθοδοσία συγκεκριμένων πρόσθετων υπαλλήλων ή υφιστάμενων γραμματέων που αναβαθμίστηκαν σε μόνιμες θέσεις, ανάλογα με την κατηγορία και το μέγεθος του κάθε Συμπλέγματος.
Στις θέσεις αυτές περιλαμβάνονται, ανάλογα με την κατηγορία του Συμπλέγματος, γραμματείς, μηχανικοί, λειτουργοί λογιστηρίου, υγειονομικοί λειτουργοί, τεχνικοί μηχανικοί και βοηθοί λογιστικοί λειτουργοί.
Διευκρινίζεται, ωστόσο, ότι η συγκεκριμένη κρατική χορηγία δεν καλύπτει τη μισθοδοσία ωρομίσθιου προσωπικού.
Περιορισμοί σε υπερωρίες και επιδόματα
Σε ό,τι αφορά την πολιτική απασχόλησης για το 2027, με βάση την εγκύκλιο, αυτή παραμένει, σε γενικές γραμμές, η ίδια με εκείνη του 2026, διατηρώντας τα μέτρα συγκράτησης της απασχόλησης και των επιδομάτων, αποζημιώσεων και άλλων οικονομικών ωφελημάτων.
Ειδικότερα, το Υπουργείο Οικονομικών ζητά να καταβάλλεται κάθε δυνατή προσπάθεια ώστε οι δαπάνες για υπερωριακή απασχόληση να περιορίζονται στο ελάχιστο δυνατό.
Την ίδια ώρα, στους προϋπολογισμούς θα πρέπει να περιληφθούν οι ετήσιες μισθολογικές προσαυξήσεις, η αναπροσαρμογή της Αυτόματης Τιμαριθμικής Αναπροσαρμογής (ΑΤΑ), καθώς και οι γενικές αυξήσεις ύψους 1,5%, σύμφωνα με τη σχετική συμφωνία κυβέρνησης και συνδικαλιστικών οργανώσεων.
Για τα επιδόματα, η εγκύκλιος ξεκαθαρίζει ότι θα πρέπει να εφαρμόζονται όσα ισχύουν στον κρατικό τομέα, ενώ απαιτείται αναλυτική καταγραφή ανά θέση, ύψος επιδόματος, αριθμό δικαιούχων και αιτιολόγηση της παραχώρησής του.
Τι ισχύει για αποζημιώσεις Προέδρων και μελών
Στους προϋπολογισμούς των Συμπλεγμάτων θα πρέπει να περιλαμβάνονται πιστώσεις για τα ετήσια έξοδα παραστάσεως των Προέδρων, καθώς και για τις αμοιβές των Προέδρων και των μελών των Συμβουλίων για συμμετοχή σε συνεδριάσεις.
Η εγκύκλιος διευκρινίζει ότι η σχετική αμοιβή δύναται να παραχωρείται για μία συνεδρίαση ανά μήνα το μέγιστο.
Αντίστοιχα, στους προϋπολογισμούς των Κοινοτικών Συμβουλίων θα πρέπει να προβλέπονται οι αποζημιώσεις των μελών τους, σύμφωνα με το σχετικό διάταγμα του Υπουργικού Συμβουλίου.
Μέχρι τις 30 Οκτωβρίου οι προϋπολογισμοί
Πάντως και παρότι η εγκύκλιος στάλθηκε στα Κοινοτικά Συμβούλια και τα Συμπλέγματα Υπηρεσιών στις 5 Οκτωβρίου, το Υπουργείο Οικονομικών καλεί Κοινότητες και Συμπλέγματα να ετοιμάσουν και να καταθέσουν τους προϋπολογισμούς τους μέχρι τις 30 Οκτωβρίου.
Βάσει της εγκυκλίου, οι προϋπολογισμοί θα πρέπει να συνοδεύονται από τα απαραίτητα υποστηρικτικά έγγραφα και αναλυτικό επεξηγηματικό υπόμνημα, στο οποίο θα αιτιολογούνται τα έσοδα και οι δαπάνες.
Η υποβολή θα γίνεται προς το Υπουργείο Οικονομικών και την οικεία Επαρχιακή Διοίκηση, σύμφωνα με τις διαδικασίες που καθορίζονται στην εγκύκλιο.
Κεντρική απαίτηση παραμένει η κατάρτιση ισοσκελισμένων προϋπολογισμών, με τα προβλεπόμενα έσοδα, περιλαμβανομένης της κρατικής χορηγίας, να καλύπτουν τουλάχιστον τις λειτουργικές δαπάνες και τις δόσεις αποπληρωμής δανείων.
Το μήνυμα του Υπουργείου Οικονομικών προς τις τοπικές αρχές είναι σαφές: αυστηρότερος προγραμματισμός, περιορισμός των μη αναγκαίων εξόδων και αναπτυξιακές παρεμβάσεις που να ανταποκρίνονται στις πραγματικές οικονομικές δυνατότητες των Κοινοτήτων.
