Στα 14 - 17 δισ. ευρώ εκτιμώνται οι πρώτες ζημιές στην ευρωπαϊκή γεωργία από τον συνδυασμό καύσωνα και ακραίας ξηρασίας, σύμφωνα με τον Επίτροπο Γεωργίας Κρίστοφ Χάνσεν, ο οποίος προειδοποίησε ότι η εικόνα παραμένει ρευστή, καθώς η συγκομιδή δεν έχει ολοκληρωθεί, όπως ενημέρωσε και τους υπουργούς των 27 κρατών μελών μετά την πρώτη ημέρα του Συμβουλίου Γεωργίας και Αλιείας στις Βρυξέλλες τη Δευτέρα.
Ο Χάνσεν χαρακτήρισε τους αγρότες «πρώτα θύματα» της κλιματικής αλλαγής και το αγροτικό αποθεματικό «μια σταγόνα νερού σε έναν φλεγόμενο βράχο». Τόνισε ότι το φαινόμενο δεν περιορίζεται στις μεσογειακές χώρες, αλλά επεκτείνεται σε Γαλλία, νότια Γερμανία, Αυστρία, Σλοβακία, Ουγγαρία και Ρουμανία. Στην κτηνοτροφία, οι επιπτώσεις θα φανούν πλήρως όταν οι παραγωγοί αρχίσουν να χρησιμοποιούν τα αποθέματα ζωοτροφών του χειμώνα, καθώς το γρασίδι δεν αναπτύχθηκε επαρκώς.
- Διαβάστε επίσης: Ευρωβαρόμετρο: Σχεδόν οι μισοί Κύπριοι θεωρούν υπερβολικά μικρή τη στήριξη της ΕΕ στους αγρότες
- Διαβάστε επίσης: Χρίστος Σενέκης: Ζητούμε συντονισμένη στήριξη από Ε.Ε. για αυξημένα κόστη ενέργειας και λιπασμάτων
Ο Επίτροπος χαιρέτισε την ευρωπαϊκή πρωτοβουλία για το νερό που ανακοίνωσε η πρόεδρος της Κομισιόν, με επενδύσεις σε υποδομές συλλογής και αποθήκευσης και σε ακριβή άρδευση. Αναφερόμενος στην ανθρώπινη διάσταση, διηγήθηκε ότι κατά τη συνάντηση με αγρότες τον Σεπτέμβριο, παραγωγός είπε πως μπήκε σε θερμοκήπιο με 48 βαθμούς για να σώσει ό,τι μπορούσε.
Λιγότερο από το 12% της αγροτικής παραγωγής καλύπτεται από ασφαλιστικά σχήματα, τα οποία λειτουργούν σε ορισμένα κράτη μέλη και σε άλλα όχι. Κατά τον Χάνσεν, η διαχείριση κινδύνου με ασφάλιση πρέπει να γίνει υποχρεωτική, τόσο για να διατηρηθεί ο κοινός χαρακτήρας της πολιτικής όσο και για να υπάρξει ασφάλεια για τους παραγωγούς. Συνέδεσε το θέμα με το έλλειμμα επενδύσεων, καθώς το 2022 η ΕΤΕπ είχε εντοπίσει επενδυτικό κενό 62 δισ. ευρώ στον αγροτικό τομέα, το οποίο εκτιμά ότι έχει διευρυνθεί.
Ο Ιρλανδός Υπουργός Γεωργίας και προεδρεύοντας του Συμβουλίου, Μάρτιν Χέιντον από την πλευρά του, υπενθύμισε ότι η ξηρασία επηρέασε την ανάπτυξη της χλόης, τη βοσκή και τις ζωοτροφές, αναγκάζοντας κτηνοτρόφους να χρησιμοποιήσουν νωρίς τα χειμερινά αποθέματα, και ότι όλα τα κράτη μέλη κατέθεσαν τις επιπτώσεις τους
Ο Χάνσεν υπενθύμισε ότι από τον Μάιο η ΕΕ έχει κινητοποιήσει έκτακτο πακέτο στήριξης περίπου 540 εκατ. ευρώ από το αγροτικό αποθεματικό, τονίζοντας ότι η άμεση στήριξη πρέπει να συνδυάζεται με μακροπρόθεσμες δράσεις. Οι δυσμενείς καιρικές συνθήκες προστέθηκαν στις πιέσεις από το κόστος ενέργειας και λιπασμάτων.
Σχετικά με το αίτημα Ιταλού Υπουργού να χρησιμοποιηθεί το αποθεματικό της γεωργίας για στήριξη της παραγωγής ελαιολάδου, με στόχο την ανάσχεση της πτώσης των τιμών, ο Χάνσεν σημείωσε ότι το αποθεματικό για φέτος έχει ήδη εξαντληθεί, και σημείωσε πως ένα τέτοιο αίτημα θα μπορούσε να εξεταστεί μόνο στο πλαίσιο της επόμενης περιόδου, όπου ήδη υπάρχουν πολλές αναφορές για διαφορετικές κρίσεις.
Ο Επίτροπος πρόσθεσε ότι απαιτούνται συγκεκριμένα στοιχεία από το κράτος μέλος που υποβάλλει το αίτημα, ώστε να αξιολογηθεί η ζημιά, και ότι αναμένει σχετική αλληλογραφία. Για την ιδέα αναθεώρησης της ποσόστωσης με μηδενικούς δασμούς από τρίτες χώρες - σύμφωνα με την ενημέρωση του Ιταλού Υπουργού την Τυνησία - ο Χάνσεν ανέφερε ότι ο Ιταλός Υπουργός δεν έκανε σχετική αναφορά στο Συμβούλιο και ότι θα εξετάσει την ακριβή πρόταση εν ευθέτω χρόνο, όταν αυτή φτάσει στα χέρια του.
Όσον αφορά την ΚΑΠ, ο προεδρεύων του Συμβουλίου, Χέιντον, δήλωσε ότι η ΚΑΠ μετά το 2027 αποτελεί κεντρική προτεραιότητα της ιρλανδικής Προεδρίας και ότι φιλοδοξία του είναι μερική γενική προσέγγιση για τον κανονισμό στο Συμβούλιο του Οκτωβρίου. Όπως είπε, τα κράτη μέλη στήριξαν αυτή τη φιλοδοξία στη σημερινή συζήτηση. «Η ευρωπαϊκή ασφάλεια ξεκινά από τις ευρωπαϊκές φάρμες», τόνισε, συνδέοντας την ΚΑΠ με τα τρία θέματα της Προεδρίας: ανταγωνιστικότητα, αξίες και ασφάλεια.
Ο Χάνσεν εμφανίστηκε αισιόδοξος για τη συμφωνία τον Οκτώβριο, επισημαίνοντας ότι απαιτείται περαιτέρω εργασία για τη σωστή ισορροπία, ότι ορισμένα βασικά εργαλεία πρέπει να είναι υποχρεωτικά για να διατηρηθεί ο κοινός χαρακτήρας της πολιτικής και ότι χρειάζεται πιο στοχευμένη στήριξη και ενισχυμένες επενδύσεις σε ανθεκτικότητα και προσαρμογή. «Ευελιξία, ναι, αλλά όχι εις βάρος της κοινής πολιτικής», είπε.
Στο γεύμα εργασίας η Προεδρία συζήτησε με τους υπουργούς τη μετατροπή του Σχεδίου Δράσης για τα λιπάσματα σε πράξη, με στόχο τη μείωση της εξάρτησης από εισαγωγές, την αύξηση της εγχώριας παραγωγής και την προώθηση εναλλακτικών στα χημικά λιπάσματα. Το Συμβούλιο ενημερώθηκε επίσης από τον Ουκρανό Υπουργό Αγροτικής Πολιτικής, ο οποίος παρέστη αυτοπροσώπως, για τις επιπτώσεις του ρωσικού πολέμου στην αγροτική παραγωγή και στις οδούς εξαγωγής τροφίμων και ζωοτροφών. Ο Χέιντον επανέλαβε την πλήρη αλληλεγγύη της Προεδρίας και της ΕΕ προς την Ουκρανία.
