Με δύο από τις σημαντικότερες θαλάσσιες οδούς μεταφοράς ενέργειας να λειτουργούν πλέον με πολύ χαμηλότερους ρυθμούς, η διεθνής ναυτιλία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια νέα φάση αναταράξεων.
Στα Στενά του Ορμούζ η μεταφορική χωρητικότητα έχει υποχωρήσει κατά περισσότερο από 95%, ενώ στο Bab el-Mandeb η κίνηση εμφανίζεται περίπου 50% χαμηλότερη σε σχέση με το δεύτερο τρίμηνο του έτους.
Η εξέλιξη αυτή έχει περιορίσει τη διαθέσιμη προσφορά πλοίων, οδηγώντας τα ημερήσια έσοδα των VLCC στα 145.000 δολάρια και των VLGC στα 172.000 δολάρια, καθώς ολοένα και περισσότερα ταξίδια πραγματοποιούνται μέσω μεγαλύτερων και ακριβότερων διαδρομών.
Η γεωπολιτική κρίση στη Μέση Ανατολή δεν δοκιμάζει πλέον μόνο τη λειτουργία των Στενών του Ορμούζ. Η αυξημένη επικινδυνότητα επηρεάζει πλέον άμεσα και το Bab el-Mandeb, με αποτέλεσμα να μειώνεται αισθητά η κυκλοφορία πλοίων στην είσοδο της Ερυθράς Θάλασσας και να ενισχύονται οι πιέσεις στην παγκόσμια αγορά θαλάσσιων μεταφορών ενέργειας.
Τα στοιχεία της Clarksons Research δείχνουν ότι στις 25 και 26 Ιουλίου από το Bab el-Mandeb διήλθαν κατά μέσο όρο 31 πλοία ημερησίως, ενώ η μεταφορική χωρητικότητα ήταν περίπου 50% χαμηλότερη σε σχέση με τον μέσο όρο του δεύτερου τριμήνου. Η μεγαλύτερη επιβράδυνση καταγράφεται στα υπερδεξαμενόπλοια μεταφοράς αργού (VLCC), καθώς πλέον διέρχεται περίπου ένα πλοίο ημερησίως, έναντι τριών που καταγράφονταν μέχρι πρόσφατα.
Παράλληλα, τα Στενά του Ορμούζ εξακολουθούν να λειτουργούν πολύ κάτω από τα φυσιολογικά επίπεδα. Οι διελεύσεις παραμένουν μειωμένες κατά περίπου 90%, ενώ σε όρους μεταφορικής χωρητικότητας η πτώση υπερβαίνει το 95%. Η εικόνα αυτή έχει περιορίσει σημαντικά τις εξαγωγές αργού από τον Περσικό Κόλπο, οι οποίες υποχώρησαν περίπου στο 1 εκατ. βαρέλια ημερησίως, όταν στις αρχές Ιουλίου ανέρχονταν σε 10 εκατ. και πριν από την κρίση ξεπερνούσαν τα 15 εκατ. βαρέλια την ημέρα.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί και το γεγονός ότι για περισσότερο από δέκα ημέρες δεν έχει καταγραφεί διέλευση πλοίου μεταφοράς LNG ή VLGC από το Ορμούζ, στοιχείο που αποτυπώνει την επιφυλακτικότητα των εταιρειών απέναντι στους αυξημένους κινδύνους της περιοχής.
Η περιορισμένη διαθεσιμότητα πλοίων συνεχίζει να στηρίζει τους ναύλους σε υψηλά επίπεδα. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Clarksons, τα ημερήσια έσοδα των VLCC αυξήθηκαν κατά 13% μέσα σε μία εβδομάδα, φθάνοντας τις 145.000 δολάρια, ενώ στην αγορά των VLGC τα spot έσοδα ενισχύθηκαν κατά 24%, αγγίζοντας τις 172.000 δολάρια ημερησίως, επίπεδο που απέχει μόλις 10% από το ιστορικό υψηλό που καταγράφηκε τον Μάιο.
Η αποφυγή των επικίνδυνων θαλάσσιων διαδρόμων αναγκάζει αρκετούς μεταφορείς να επιλέγουν σημαντικά μεγαλύτερες διαδρομές. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το σαουδαραβικό λιμάνι Yanbu, από όπου οι εξαγωγές αργού αυξήθηκαν στα 3,8 εκατ. βαρέλια ημερησίως, περίπου 3 εκατ. βαρέλια υψηλότερα από τα συνήθη επίπεδα.
Ωστόσο, η μεταφορά φορτίων προς την Ασία μέσω εναλλακτικών διαδρομών μπορεί να ξεπερνά τα 15.000 ναυτικά μίλια, περισσότερο από το διπλάσιο της παραδοσιακής διαδρομής μέσω του Κόλπου του Άντεν.
Η αναζήτηση εναλλακτικών λύσεων δεν περιορίζεται στις θαλάσσιες μεταφορές. Οι χώρες της περιοχής συνεχίζουν να σχεδιάζουν νέους παρακαμπτήριους αγωγούς, με στόχο να μειώσουν την εξάρτησή τους από τα Στενά του Ορμούζ.
Εφόσον τα έργα ολοκληρωθούν, η συνολική εξαγωγική δυναμικότητα μέσω εναλλακτικών οδών θα μπορούσε να αυξηθεί από 8 σε 17 εκατ. βαρέλια ημερησίως, αλλά ακόμη και τότε οι θαλάσσιες διαδρομές αναμένεται να παραμείνουν μεγαλύτερες και ακριβότερες.
Αντίστοιχη εικόνα παρουσιάζουν και τα στοιχεία της Kpler. Το διάστημα 24-26 Ιουλίου καταγράφηκαν 100 διελεύσεις από το Bab el-Mandeb και 29 από τα Στενά του Ορμούζ.
Παρά τις έντονες διακυμάνσεις, αρκετές ναυτιλιακές εταιρείες συνεχίζουν να χρησιμοποιούν τα δύο περάσματα, αξιολογώντας όμως πλέον κάθε ταξίδι ξεχωριστά με βάση το επίπεδο του γεωπολιτικού κινδύνου και τις συνθήκες ασφαλείας στην περιοχή.
Με τη ναυτιλιακή κίνηση να παραμένει σημαντικά μειωμένη τόσο στην Ερυθρά Θάλασσα όσο και στον Περσικό Κόλπο, η αγορά δεξαμενόπλοιων εξακολουθεί να λειτουργεί υπό καθεστώς περιορισμένης προσφοράς και αυξημένης αβεβαιότητας, χωρίς να διαφαίνεται προς το παρόν άμεση επιστροφή στην κανονικότητα.
Πηγή: newmoney.gr
