Η αυριανή επίσκεψη του Προέδρου της Δημοκρατίας, Νίκου Χριστοδουλίδη, στο Καζακστάν δεν αποτελεί απλώς μια ακόμη διπλωματική αποστολή, αλλά μια κίνηση με σαφές γεωπολιτικό και οικονομικό αποτύπωμα για την Κύπρο. Με τη συμμετοχή υπουργών, θεσμικών φορέων και ισχυρής επιχειρηματικής αποστολής, η Λευκωσία επιχειρεί να ενισχύσει τις σχέσεις της με τη μεγαλύτερη οικονομία της Κεντρικής Ασίας, προβάλλοντας την Κύπρο ως αξιόπιστο επενδυτικό και επιχειρηματικό κόμβο προς την ευρωπαϊκή αγορά.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο πρόεδρος του Επιχειρηματικού Συνδέσμου Κύπρου-Καζακστάν, Κώστας Μαρκίδης, μιλά για τη στρατηγική σημασία της επίσκεψης, τα μηνύματα που στέλνει σε πολιτικό και επιχειρηματικό επίπεδο, αλλά και τις νέες προοπτικές που ανοίγονται σε τομείς όπως η ενέργεια, η τεχνολογία, οι επενδύσεις και ο τουρισμός. Αναφέρεται ακόμη στις απευθείας πτήσεις που δρομολογούνται από το καλοκαίρι του 2026, στις αυξημένες επενδυτικές ροές μεταξύ των δύο χωρών και στον στόχο μετατροπής της σχέσης Κύπρου-Καζακστάν σε μια ουσιαστική στρατηγική συνεργασία με βάθος και διάρκεια.
Ποια η σημασία της επικείμενης επίσκεψης του Προέδρου της Δημοκρατίας στο Καζακστάν και ποια μηνύματα στέλνει σε πολιτικό και επιχειρηματικό επίπεδο;
Η επικείμενη επίσκεψη του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας στο Καζακστάν αποτελεί ένα ιστορικό ορόσημο για τις σχέσεις των δύο χωρών, αφού είναι η πρώτη επίσημη επίσκεψη που πραγματοποιεί Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας από ιδρύσεως της Δημοκρατίας του Καζακστάν.
Σε πολιτικό επίπεδο, πραγματοποιείται σε μια περίοδο όπου οι διμερείς σχέσεις έχουν αναβαθμιστεί θεσμικά όσο ποτέ άλλοτε. Η λειτουργία της Πρεσβείας της Κύπρου στην πρωτεύουσα Αστάνα και η έναρξη λειτουργίας της Πρεσβείας του Καζακστάν στη Λευκωσία δημιούργησαν ένα νέο, σταθερό πλαίσιο διπλωματικής παρουσίας, συνεννόησης και συνεργασίας, στέλνοντας το μήνυμα ότι Κύπρος και Καζακστάν δεν περιορίζονται πλέον σε τυπικές διπλωματικές επαφές, αλλά οικοδομούν μια σχέση με βάθος, συνέχεια και κοινό όραμα.
Σε επιχειρηματικό επίπεδο, η επίσκεψη υπογραμμίζει ότι η Κύπρος αναγνωρίζει το Καζακστάν ως την πιο δυναμική και ταχεία αναπτυσσόμενη οικονομία μεταξύ των χωρών της Κεντρικής Ασίας, ενώ το Καζακστάν βλέπει στην Κύπρο έναν αξιόπιστο ευρωπαϊκό εταίρο στους τομείς της ενέργειας, της τεχνολογίας, των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών, των μεταφορών, της υγείας, του τουρισμού και της εκπαίδευσης και φυσικά ως πύλη πρόσβασης στην ενιαία Ευρωπαϊκή αγορά.
Αξίζει εδώ να σημειωθεί ότι το Καζακστάν είναι ένας από τους σημαντικότερους εμπορικούς εταίρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην Κεντρική Ασία, και η Κύπρος, ως κράτος-μέλος, έχει κάθε λόγο να ενισχύσει τη σχέση αυτή.
Μετά την ιστορική επίσκεψη του υπουργού Εξωτερικών του Καζακστάν στην Κύπρο και την εγκαθίδρυση διπλωματικών αποστολών στις δύο χώρες, ποια συγκεκριμένα βήματα έχουν γίνει για την ενίσχυση των διμερών σχέσεων και ποια αποτελέσματα έχουν ήδη αρχίσει να διαφαίνονται;
Η επίσκεψη του αναπληρωτή Πρωθυπουργού και Υπουργού Εξωτερικών του Καζακστάν στην Κύπρο τον Μάρτιο του 2025 και η εγκαθίδρυση διπλωματικών αποστολών στις δύο χώρες, αποτέλεσαν καθοριστικά βήματα που αναβάθμισαν σημαντικά το επίπεδο των διμερών σχέσεων. Από τότε, παρατηρούμε μια αξιοσημείωτη αύξηση στις επίσημες διμερείς επαφές, τόσο σε πολιτικό όσο και σε τεχνοκρατικό επίπεδο. Οι δύο χώρες έχουν ενισχύσει σημαντικά τη συνεργασία τους σε ζητήματα που αφορούν την Ευρωπαϊκή Ένωση, την περιφερειακή ασφάλεια και την οικονομική διπλωματία.
Παράλληλα, έχουν γίνει σημαντικά βήματα στον τομέα των επενδύσεων και της οικονομίας. Κυπριακές εταιρείες ήδη δραστηριοποιούνται στο Καζακστάν ενώ άλλες έχουν αρχίσει να εξετάζουν πιο ενεργά την ενδεχόμενη παρουσία τους στο Καζακστάν. Παράλληλα, η παρουσία και το ενδιαφέρον καζακστανικών εταιρειών για την Κύπρο έχει αυξηθεί αισθητά.
Τα πρώτα αποτελέσματα είναι ήδη ορατά: περισσότερες επιχειρηματικές αποστολές, αυξημένες επενδυτικές ροές και μια σαφής πολιτική βούληση για περαιτέρω σύσφιξη των σχέσεων.
Ποια είναι σήμερα η εικόνα των οικονομικών και εμπορικών σχέσεων ανάμεσα στις δύο χώρες; Πώς διαμορφώνονται οι επενδυτικές ροές μεταξύ των δύο χωρών και ποιο είναι το ισοζύγιο συνεργασίας σε οικονομικό επίπεδο;
Οι οικονομικές και εμπορικές σχέσεις Κύπρου-Καζακστάν βρίσκονται σε ανοδική πορεία τα τελευταία χρόνια και χαρακτηρίζονται από αμοιβαίο ενδιαφέρον. Η Κύπρος αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους ευρωπαϊκούς προορισμούς για επενδύσεις από το Καζακστάν, κυρίως λόγω του σταθερού φορολογικού πλαισίου, της πρόσβασης στην ευρωπαϊκή αγορά και της ισχυρής παρουσίας επαγγελματιών σε θέματα χρηματοοικονομικών και συναφών υπηρεσιών. Από την άλλη πλευρά, κυπριακές εταιρείες δραστηριοποιούνται στο Καζακστάν σε τομείς όπως η ενέργεια, η τεχνολογία και οι συμβουλευτικές υπηρεσίες. Η δυναμική είναι μεγάλη και οι προοπτικές εξαιρετικά ενθαρρυντικές.
Η έναρξη ισχύος της Συμβάσης Αποφυγής Διπλής Φορολογίας το 2021 ήταν καταλυτικής σημασίας, αφού χωρίς υπερβολή, έχει εκτοξεύσει τις οικονομικές και εμπορικές σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών. Τα τελευταία 3 χρόνια, οι άμεσες επενδύσεις από την Κύπρο προς το Καζακστάν ανήλθαν στα 1.2 δισεκατομμύρια δολάρια ενώ αξιοσημείωτη είναι η επίδοση του 2022, η οποία από μόνη της ανήλθε στα 454 εκατομμύρια δολάρια. Η ανοδική τάση αναμένεται να συνεχιστεί και τα επόμενα χρόνια και στόχος και επιδίωξη μας είναι η Κύπρος να φτάσει όσο πιο ψηλά γίνεται.
Ποιοι είναι οι τομείς που συγκεντρώνουν σήμερα το μεγαλύτερο επενδυτικό ενδιαφέρον για εταιρείες από το Καζακστάν και ποιες ευκαιρίες προσφέρει η κυπριακή οικονομία σε επενδυτές από τη χώρα;
Το ενδιαφέρον των επενδυτών από το Καζακστάν για την Κύπρο είναι έντονο και συνεχώς αυξανόμενο. Οι τομείς που συγκεντρώνουν τη μεγαλύτερη ζήτηση είναι οι επενδύσεις σε νεοφυείς επιχειρήσεις, εταιρείες τεχνολογίας και ανάπτυξης τεχνητής νοημοσύνης, οι χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, η ανάπτυξη γης και τα ακίνητα, ο τουρισμός και οι ξενοδοχειακές επενδύσεις, η εκπαίδευση, αλλά και ο τομέας της υγείας.
Η Κύπρος προσφέρει ένα ασφαλές, ευρωπαϊκό και σταθερό περιβάλλον, με υψηλή ποιότητα ζωής, σύγχρονες υποδομές και ένα επιχειρηματικό οικοσύστημα που ευνοεί την καινοτομία και την ανάπτυξη. Οι επενδυτές από το Καζακστάν βλέπουν στην Κύπρο όχι μόνο έναν τόπο για επενδύσεις, αλλά και έναν χώρο όπου μπορούν να αναπτύξουν μακροχρόνιες συνεργασίες και να αποκτήσουν πρόσβαση στην ευρωπαϊκή αγορά.
Οι απευθείας αεροπορικές συνδέσεις μεταξύ των δύο χωρών συζητούνται εδώ και καιρό ως καταλύτης για την περαιτέρω σύσφιξη των σχέσεων. Πού βρίσκεται σήμερα αυτό το εγχείρημα και πόσο θα μπορούσε να επηρεάσει τον τουρισμό, τις επενδύσεις και τις επιχειρηματικές ανταλλαγές;
Είμαστε στην ευχάριστη θέση να ανακοινώσουμε ότι από τον Ιούνιο του 2026 μέχρι και τις αρχές Σεπτεμβρίου θα υπάρχουν απευθείας πτήσεις δυο φορές την εβδομάδα σε δοκιμαστική βάση. Αν η ζήτηση είναι σε ικανοποιητικό επίπεδο, και οι πρώτες ενδείξεις είναι πέρα για πέρα ενθαρρυντικές, τότε στόχος είναι να δημιουργηθεί μια σταθερή σύνδεση, είτε εποχική είτε μόνιμη, που θα διευκολύνει την διακίνηση τόσο για επιχειρηματικούς όσο και για σκοπούς αναψυχής.
Μια τέτοια εξέλιξη θα έχει πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα: θα ενισχύσει τον τουρισμό, θα διευκολύνει τις επιχειρηματικές αποστολές, θα αυξήσει τις επενδυτικές ροές και θα φέρει πιο κοντά τις δύο χώρες. Είναι ένα έργο που μπορεί να αλλάξει τα δεδομένα και να δημιουργήσει νέες ευκαιρίες σε πολλούς τομείς.
Το Καζακστάν αποτελεί τη μεγαλύτερη οικονομία της Κεντρικής Ασίας και έναν σημαντικό εταίρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην περιοχή. Πώς μπορεί η Κύπρος να αξιοποιήσει τη γεωστρατηγική της θέση και την ιδιότητά της ως κράτος-μέλος και τώρα ως προεδρεύουσα της ΕΕ ώστε να λειτουργήσει ως γέφυρα ανάμεσα στην Ευρώπη και το Καζακστάν;
Η Κύπρος έχει όλα τα χαρακτηριστικά για να λειτουργήσει ως φυσική γέφυρα μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Καζακστάν. Ως κράτος-μέλος της ΕΕ, με ισχυρή φωνή στα ευρωπαϊκά όργανα και με μακρά παράδοση ως διεθνές επιχειρηματικό κέντρο, η Κύπρος μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στην προώθηση της ευρωπαϊκής στρατηγικής για την Κεντρική Ασία. Η γεωγραφική της θέση, στο σταυροδρόμι τριών ηπείρων, την καθιστά ιδανικό κόμβο για τη διασύνδεση αγορών, υποδομών και ενεργειακών δικτύων.
Η Κύπρος μπορεί να αξιοποιήσει αυτήν ακριβώς την ιδιότητα του μέλους της στην ΕΕ, για να ενισχύσει τον διάλογο με το Καζακστάν σε θέματα όπως η ενεργειακή συνεργασία, η πράσινη μετάβαση, η ψηφιακή οικονομία και η περιφερειακή ασφάλεια. Με αυτόν τον τρόπο, μπορεί να γίνει η πύλη του Καζακστάν προς την Ευρώπη και ταυτόχρονα η φωνή της Ευρώπης στην Κεντρική Ασία.
Να μην ξεχνούμε και τον πολύ σημαντικό ρόλο που διαδραματίζει το Καζακστάν στον διακυβερνητικό οργανισμό Τουρκικών κρατών και θέλουμε να προβάλουμε την Κύπρο με τον καλύτερο δυνατό τρόπο ως ένα σημαντικό και αξιόπιστο πολιτικό σύμμαχο του Καζακστάν στην Ευρώπη.
Υπάρχουν συγκεκριμένες συμφωνίες ή πρωτοβουλίες που μπορούν να ανακοινωθούν και θα μπορούσαν να σηματοδοτήσουν ένα νέο κεφάλαιο στις σχέσεις Κύπρου-Καζακστάν;
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θα συνοδεύεται από τον Υπουργό Εξωτερικών, την Υφυπουργό παρά τω Προέδρο, τον Υπουργό Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας και τον Υφυπουργό Έρευνας, Καινοτομίας και Ψηφιακής Πολιτικής, καθώς και μια ομάδα τεχνοκρατών που τους πλαισιώνει.
Κατά την διάρκεια της επίσημης επίσκεψης του ΠτΔ, θα υπογραφούν συμφωνίες και μνημόνια συνεργασίας σε τομείς όπως το εμπόριο, η τεχνολογία, ο αθλητισμός, ο πολιτισμός, ο τουρισμός και άλλα.
Θα συζητηθούν πρωτοβουλίες για την δημιουργία κοινών επιχειρηματικών συμβουλίων και την περαιτέρω εμβάθυνση και ενίσχυση της διμερούς συνεργασίας σε θέματα ενέργειας και πράσινης μετάβασης. Παράλληλα, προωθούνται προγράμματα ανταλλαγής φοιτητών και ερευνητών, τα οποία θα ενισχύσουν τις πολιτιστικές και ακαδημαϊκές σχέσεις.
Όλες αυτές οι πρωτοβουλίες δεν είναι απλώς συμβολικές. Είναι πρακτικές, εφαρμόσιμες και μετρήσιμες, και έχουν τη δυναμική να μεταμορφώσουν τις σχέσεις Κύπρου-Καζακστάν σε μια πραγματική στρατηγική συνεργασία με βάθος και διάρκεια.
Ποιοι φορείς θα συμμετάσχουν στην αποστολή και ποιο το περιεχόμενο των επαφών που θα πραγματοποιηθούν;
Η επιχειρηματική αποστολή που θα συνοδεύσει τον ΠτΔ αποτελείται από ένα ευρύ φάσμα φορέων και εταιρειών που εκπροσωπούν τους πιο δυναμικούς τομείς της κυπριακής οικονομίας. Συμμετέχουν οργανισμοί και επιχειρήσεις από τον χρηματοοικονομικό τομέα, τις επαγγελματικές υπηρεσίες, τον τομέα της τεχνολογίας και της καινοτομίας, της ενέργειας, της ανάπτυξης γης και τον τουρισμό. Η σύνθεση της αποστολής αντικατοπτρίζει την πραγματική βούληση της Κύπρου να αναπτύξει πολυεπίπεδες σχέσεις με το Καζακστάν.
Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης έχουν προγραμματιστεί συναντήσεις υψηλού επιπέδου με κυβερνητικούς αξιωματούχους, οικονομικούς οργανισμούς και ηγετικά στελέχη της επιχειρηματικής κοινότητας του Καζακστάν. Παράλληλα, θα πραγματοποιηθούν στοχευμένες διμερείς συναντήσεις μεταξύ κυπριακών και καζακστανικών εταιρειών, καθώς και ένα μεγάλο επιχειρηματικό φόρουμ που θα λειτουργήσει ως πλατφόρμα για την παρουσίαση επενδυτικών ευκαιριών με απώτερο σκοπό την έναρξη νέων συνεργασιών.
Ποιος ο ρόλος του Επιχειρηματικού Συνδέσμου Κύπρου-Καζακστάν στην συνολική προσπάθεια για τη δημιουργία δίαυλου επικοινωνίας μεταξύ των δύο χωρών;
Ο επιχειρηματικός μας σύνδεσμος πρωταρχικό σκοπό σύστασης έχει την διεύρυνση της οικονομικής συνεργασίας και πιο συγκεκριμένα την περεταίρω προώθηση και ενθάρρυνση των εμπορικών και οικονομικών σχέσεων μεταξύ των δύο χώρων.
Εξίσου σημαντική όμως θεωρούμε και την συνεχή βελτίωση και επέκταση των διμερών σχέσεων τόσο σε πολιτιστικό όσο και διπλωματικό επίπεδο. Σίγουρα η πολιτιστική κληρονομιά της κάθε χώρας αποτελεί προτεραιότητα στην υγιή ανάπτυξη διμερών διαχρονικών σχέσεων μεταξύ των δυο χωρών και θα πρέπει να τυγχάνει της ανάλογης σημασίας και προβολής. Στο πλαίσιο αυτό ευελπιστούμε και στην διοργάνωση πολιτιστικών και άλλων εκδηλώσεων.
