Η επίθεση ιρανικού drone στις βρετανικές βάσεις του Ακρωτηρίου τα μεσάνυχτα της Κυριακής, σε συνδυασμό με την ευρύτερη κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή μετά τα αμερικανικά και ισραηλινά πλήγματα στο Ιράν, εκτόξευσε την Κύπρο στο επίκεντρο της γεωπολιτικής κρίσης. Πέρα από τις προφανείς ανησυχίες για την ασφάλεια, ο αντίκτυπος γίνεται ήδη αισθητός στην οικονομία και τον επιχειρηματικό κόσμο του νησιού, με επιπτώσεις που εκτείνονται από τη ναυτιλία και τα καύσιμα έως τον τουρισμό και την εφοδιαστική αλυσίδα.
«Ρευστή η κατάσταση»
«Η κατάσταση είναι αρκετά ρευστή και δεν μπορούν να γίνουν με ασφάλεια οι όποιες εκτιμήσεις», δήλωσε στο InBusinessNews ο Γενικός Διευθυντής της Ομοσπονδίας Εργοδοτών και Βιομηχάνων (ΟΕΒ), Μιχάλης Αντωνίου. Η ΟΕΒ συγκάλεσε έκτακτη σύσκεψη υπό τον Πρόεδρό της, Γιώργο Παντελίδη, για να αποτιμήσει τις οικονομικές και επιχειρηματικές προεκτάσεις της κρίσης, ενώ παράλληλα συνέστησε ειδική ομάδα στήριξης για επιχειρήσεις κυπριακών συμφερόντων που αντιμετωπίζουν προβλήματα στις εμπόλεμες περιοχές.
Παρά την αβεβαιότητα, ο κ. Αντωνίου εντόπισε ορισμένα θετικά σημεία. «Τα Στενά του Ορμούζ δεν έχουν κλείσει. Γίνεται αρκετά δύσκολη η ναυσιπλοΐα, με προφυλάξεις, καθυστερήσεις και αύξηση ασφαλίστρων, αλλά παραμένουν ανοικτά — και αυτό θεωρείται πάρα πολύ καλό σημάδι», τόνισε.
Εφοδιαστική αλυσίδα και τιμές υπό πίεση
Ο Γενικός Γραμματέας του Κυπριακού Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου (ΚΕΒΕ), Φιλόκυπρος Ρουσουνίδης ανέφερε πως «με το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ θα δημιουργηθούν συγκεκριμένες ανωμαλίες στην εφοδιαστική αλυσίδα και στην εμπορική δραστηριότητα της χώρας και όχι μόνο. Θα είναι επιπλέον κόστος και πρόκληση για την εφοδιαστική αλυσίδα», ανέφερε, υπογραμμίζοντας κυρίως ζητήματα έγκαιρης παράδοσης.
Το κόστος πετρελαίου επιδεινώνει περαιτέρω την εικόνα. Το Brent εκτινάχθηκε έως 13% κατά το άνοιγμα των αγορών, με αναφορές για τιμές που ενδέχεται να ξεπεράσουν τα 100-120 δολάρια το βαρέλι. Ο κ. Ρουσουνίδης επεσήμανε ότι αν η σύγκρουση συνεχιστεί για αρκετές εβδομάδες, «ενδέχεται να υπάρξουν κάποια προβλήματα», καλώντας σε ψυχραιμία και τονίζοντας ότι το ΚΕΒΕ αξιολογεί την κατάσταση ώρα με την ώρα.
Καύσιμα: 15 μέρες απόθεμα, εναλλακτικές αγορές στο τραπέζι
Σε ό,τι αφορά την επάρκεια καυσίμων, ο Εκτελεστικός Διευθύνων Σύμβουλος της Πετρολίνα, Ντίνος Λευκαρίτης, διέψευσε σενάρια ελλείψεων. «Δεν υπάρχει ανησυχία να μείνουμε χωρίς καύσιμα. Αυτή τη στιγμή έχουμε στοκ για 15 μέρες, το οποίο θεωρείται ικανοποιητικό για τα δεδομένα της Κύπρου». Ωστόσο, παραδέχθηκε ότι οι εισαγωγές από το ισραηλινό διυλιστήριο της Χάιφας ενδέχεται να ανασταλούν, τονίζοντας ότι υπάρχουν εναλλακτικές προμήθειας από VTTV, Ελλάδα, Μάλτα και Ιταλία. «Τα πετρελαιοειδή είναι πολύ απρόβλεπτα. Μπορεί να γίνει οτιδήποτε», ανέφερε για τις τιμές.
60 ακυρώσεις πτήσεων — Ανησυχία για τον τουρισμό
Το πρακτικό αποτύπωμα της κρίσης έγινε ορατό από νωρίς. Σύμφωνα με την Hermes Airports, 60 πτήσεις ακυρώθηκαν έως χθες το μεσημέρι, από και προς τα αεροδρόμια Λάρνακας και Πάφου, 42 στη Λάρνακα και 18 στην Πάφο. Οι επιβάτες καλούνται να επικοινωνούν με αεροπορικές εταιρείες ή ταξιδιωτικούς πράκτορες πριν μεταβούν στα αεροδρόμια.
Σε εγρήγορση βρίσκεται και ο Παγκύπριος Σύνδεσμος Ξενοδόχων (ΠΑΣΥΞΕ). «Διατηρούμε ψυχραιμία, αξιολογούμε συνεχώς τις εξελίξεις», δήλωσε ο Γενικός Διευθυντής του ΠΑΣΥΞΕ, Χρίστος Αγγελίδης, σημειώνοντας ότι αυτή την εβδομάδα αντιπροσωπεία βρίσκεται στη Γερμανία για επαφές με μεγάλους tour operators. Σε ερώτηση για πιθανές ακυρώσεις κρατήσεων ή επιβράδυνση προκρατήσεων, ο κ. Αγγελίδης απάντησε ότι «είναι νωρίς να ειπωθεί οτιδήποτε», εκφράζοντας την ελπίδα για ομαλοποίηση τις επόμενες μέρες.
Ναυτιλία σε αναταραχή — Διεθνείς κολοσσοί αποχωρούν
Σε διεθνές επίπεδο, η εικόνα είναι ανησυχητική για τη ναυτιλία, τομέα κρίσιμο για την Κύπρο. Η DP World ανέστειλε τις δραστηριότητές της στο λιμάνι Τζεμπέλ Άλι του Ντουμπάι, το μεγαλύτερο εμπορευματοκιβωτίων στη Μέση Ανατολή, ενώ η MSC Mediterranean Shipping Company διέκοψε όλες τις κρατήσεις φορτίων προς την περιοχή. Η Maersk ανακοίνωσε παράκαμψη της Διώρυγας του Σουέζ και ανακατεύθυνση πλοίων γύρω από το Ακρωτήρι της Καλής Ελπίδας.
Το Υφυπουργείο Ναυτιλίας Κύπρου εξέδωσε εγκύκλιο συνιστώντας σε πλοία κυπριακής σημαίας εφαρμογή μέτρων ασφαλείας επιπέδου 3 του ISPS και επανεκτίμηση διέλευσης από τα Στενά του Ορμούζ.
Ετοιμότητα λιμανιού Λεμεσού — Το μήνυμα Χριστοδουλίδη
Το λιμάνι Λεμεσού βρίσκεται σε ετοιμότητα για ενεργοποίηση του εθνικού σχεδίου «ΕΣΤΙΑ», για υποδοχή πολιτών από εμπόλεμες περιοχές, ενώ η Αρχή Λιμένων εφαρμόζει αυξημένα μέτρα ασφαλείας επιπέδου 2. «Είμαστε σε αναμονή. Δεν υπάρχει μέχρι στιγμής οποιοδήποτε αίτημα εκκένωσης», δήλωσε ο λιμενάρχης Παναγιώτης Αγαθοκλέους.
Ο Πρόεδρος Νίκος Χριστοδουλίδης, μετά τη σύγκληση έκτακτης συνεδρίας του Εθνικού Συμβουλίου, έστειλε μήνυμα ψυχραιμίας: «Η πατρίδα μας δεν μετέχει με οιονδήποτε τρόπο σε οποιαδήποτε στρατιωτική επιχείρηση. Πράττουμε ό,τι πρέπει με πρώτιστο μέλημά μας την ασφάλεια της χώρας και των πολιτών».
Το κοινό μήνυμα από επιχειρηματικούς φορείς και αρχές παραμένει το ίδιο: εγρήγορση χωρίς πανικό, ψυχραιμία υπό πίεση, και αξιολόγηση ώρα με την ώρα — σε ένα περιβάλλον που αλλάζει συνεχώς.
