Για σοβαρούς στρατηγικούς κινδύνους, όπως ενδεχόμενη αποεπένδυση ή αδυναμία κάλυψης των λειτουργικών υποχρεώσεων του καζίνο-θερέτρου στη Λεμεσό, με έμμεσες, αλλά σημαντικές επιπτώσεις στα έσοδα και την αποστολή της, προειδοποιεί η Αρχή Παιγνίων και Ελέγχου Καζίνο (ΑΠΕΚ).
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται, μεταξύ άλλων, στην Έκθεση Ανάλυσης και Διαχείρισης Κινδύνων που κατατέθηκε μαζί με τον προϋπολογισμό της Αρχής για το 2026, ο οποίος θα συζητηθεί τη Δευτέρα στην Επιτροπή Οικονομικών, «η αύξηση του ενεργειακού κόστους και οι επιπτώσεις από την κλιματική κρίση, επηρεάζουν τις τουριστικές ροές και τα έξοδα λειτουργίας του καζίνο-θερέτρου (ICR)».
Σύμφωνα, δε, με την Έκθεση, «η ίδια η Melco παρουσιάζει χαμηλές αποδόσεις στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης και η επένδυσή της στην Κύπρο δεν απέδωσε, για αυτούς, τα αναμενόμενα έσοδα».
- Διαβάστε ακόμη: Πόσα εκατομμύρια ευρώ εισπράττει το κράτος από Στοίχημα και Καζίνο - Πόσο θα αυξηθούν έως το 2028 (πίνακες)
Το γεγονός αυτό, προειδοποιεί η Αρχή, «γεννά σοβαρούς στρατηγικούς κινδύνους, όπως ενδεχόμενη αποεπένδυση ή αδυναμία κάλυψης των λειτουργικών υποχρεώσεων του καζίνο-θερέτρου στη Λεμεσό, με έμμεσες, αλλά σημαντικές επιπτώσεις στα έσοδα και την αποστολή της.
Παράλληλα προειδοποιεί περαιτέρω, «η πτώση του κύκλου εργασιών της Melco, οι διεθνείς επενδυτικές αποτυχίες της, αλλά και η ενδεχόμενη απώλεια του καθεστώτος μονοπωλίου, συνιστούν σοβαρές στρατηγικές απειλές», υπογραμμίζοντας ότι «ο ανταγωνισμός από το Ελληνικό (Ελλάδα) και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (μελλοντικά καζίνο-θέρετρα), αναμένεται να επιδεινώσει την απόδοση της τοπικής αγοράς».
Η οικονομική και περιβαλλοντική διάσταση
Σε ό,τι αφορά, δε, την οικονομική διάσταση, η Αρχή αφού αναφέρει πως αυτή χαρακτηρίζεται από ένα πλέγμα επιβράδυνσης της παγκόσμιας ανάπτυξης, ενεργειακής αστάθειας και δυσχερειών στη χρηματοδότηση έργων ψυχαγωγίας μεγάλης κλίμακας, τονίζει ότι «η επένδυση της Melco, παρά τις υψηλές αρχικές προσδοκίες, καταγράφει χαμηλότερο του αναμενόμενου κύκλο εργασιών, ενώ η χρηματιστηριακή της πορεία στη Νέα Υόρκη έχει αποδυναμωθεί, γεγονός που προκαλεί εύλογες ανησυχίες για τη μακροχρόνια εμπορική της στρατηγική στην Κύπρο».
Στη βάση των πιο πάνω, η Αρχή προειδοποιεί-ακόμη-ότι «η πιθανότητα απόσυρσης ή αναθεώρησης της δέσμευσής της ενέχει κινδύνους οικονομικούς, κοινωνικούς και θεσμικούς για το μοντέλο λειτουργίας του καζίνο-θερέτρου και κατ’ επέκταση για τον ρυθμιστικό ρόλο της ΑΠΕΚ».
Όσον αφορά το περιβαλλοντική διάσταση, η Αρχή αναφέρει πως «το επενδυτικό ενδιαφέρον σε παγκόσμιο επίπεδο συγκλίνει πλέον σε έργα φιλικά προς το περιβάλλον και ευθυγραμμισμένα με αρχές βιωσιμότητας», υποδεικνύει ότι «η μη συμμόρφωση του επενδυτή του ICR με τις σχετικές απαιτήσεις ESG ή η απουσία μέτρων βιωσιμότητας από την ΑΠΕΚ, ενδέχεται να οδηγήσουν σε απώλεια δημόσιας και επενδυτικής εμπιστοσύνης».
- Διαβάστε επίσης: Αρχή Παιγνίων και Ελέγχου Καζίνο: Οι δράσεις για υπεύθυνο παιχνίδι και το Ταμείο Αποκατάστασης Εθισμένων στον τζόγο (πίνακας)
Παράλληλα, συνεχίζει, «οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στον τουρισμό και τη λειτουργία των υποδομών του ICR, δεν πρέπει να υποτιμώνται».
«Η αυξημένη παρουσία παράνομων online παρόχων και καζίνο στα κατεχόμενα, περιορίζει την αποτελεσματικότητα του εποπτικού ελέγχου», σημειώνεται περαιτέρω.
Σε άλλο σημείο της Έκθεσης, η ΑΠΕΚ τονίζει πως «η εναλλαγή ηγεσιών στις ΗΠΑ και σε άλλα διεθνώς σημαίνοντα κράτη, ενδέχεται να ανατρέψει εμπορικές ισορροπίες και επηρεάζει δευτερογενώς και τον τουριστικό τομέα, από τον οποίο εξαρτάται το καζίνο-θέρετρο και κατά προέκταση η χρηματοδοτική σταθερότητα της Αρχής».
Περαιτέρω υπογραμμίζει πως «η ισχυρή εξάρτηση από έναν μόνο πάροχο (Melco), δημιουργεί συστημικό κίνδυνο. Η νομοθετική ροπή προς περιορισμούς στη διοικητική ευελιξία, καθώς και το χαμηλό ποσοστό ψηφιοποίησης ορισμένων εσωτερικών διαδικασιών, αποτελούν σημεία που απαιτούν άμεση ενίσχυση».
Απειλή νέων εσόδων
Πέραν των προαναφερθέντων, στην Έκθεση Ανάλυσης και Διαχείρισης Κινδύνων αναφέρεται πως παρότι η αγορά καζίνο στην Κύπρο ρυθμίζεται μέσω μονοπωλιακής σύμβασης, η απειλή έμμεσων νέων εισόδων είναι υψηλή, ιδίως από:
- Online παράνομους παρόχους που λειτουργούν μέσω διαδικτύου και διαφημίζονται σε πλατφόρμες εκτός Κύπρου, ενίοτε χωρίς επαρκή κατασταλτική ικανότητα.
- Εγκαταστάσεις τυχερών παιγνίων στα κατεχόμενα, που αποτελούν άμεσο και φυσικό ανταγωνιστή, τόσο σε επίπεδο τιμολόγησης, όσο και ελκυστικότητας για τουρίστες.
- Αναμενόμενα θέρετρα-καζίνο στην Ελλάδα (Ελληνικό) και στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τα οποία προσφέρουν ελκυστικές επιλογές σε διεθνές και περιφερειακό κοινό υψηλής αγοραστικής δύναμης.
«Η ΑΠΕΚ, αν και δεν έχει άμεσο ανταγωνισμό στο ρυθμιστικό πεδίο των χερσαίων καζίνο στην Κύπρο, πρέπει να προετοιμαστεί για ενδεχόμενες πιέσεις για απελευθέρωση της αγοράς ή διαφοροποίηση του μοντέλου μονοπωλίου», επισημαίνεται στην Έκθεση.
Ενοποιημένο μοντέλο διαχείρισης κινδύνου
Στη βάση των πιο πάνω, καθώς και άλλων αναφορών που περιλαμβάνονται στην Έκθεση, η Αρχή αναφέρει πως ενισχύει θεσμικά τη λειτουργία της ως data-driven και προληπτικός ρυθμιστής, εφαρμόζοντας ενοποιημένο μοντέλο διαχείρισης κινδύνου, προσαρμοσμένο στην εθνική και παγκόσμια πραγματικότητα.
Η προσέγγιση, προσθέτει, ενσωματώνει τις ιδιαιτερότητες της επένδυσης του καζίνο-θερέτρου, το ρυθμιστικό μονοπώλιο, τις απειλές του παράνομου και ψηφιακού τζόγου, και τις αυξημένες κοινωνικές απαιτήσεις προστασίας παικτών και χρηστής διακυβέρνησης.
Όπως σημειώνει περαιτέρω, «η περίοδος 2026-2029 διαμορφώνεται ως περίοδος έντονης ρευστότητας, κατά την οποία η ΑΠΕΚ καλείται να ισορροπήσει μεταξύ αυξημένων απαιτήσεων, νέων τεχνολογικών δυνατοτήτων και εντεινόμενων κινδύνων».
«Το στρατηγικό πλεονέκτημα θα κριθεί από την ικανότητά της να ενσωματώνει ταχέως την πληροφόρηση, να προσαρμόζεται θεσμικά, να επενδύει στην τεχνολογία και να ενισχύει τον κοινωνικό και ρυθμιστικό της ρόλο με διαφάνεια, ευελιξία και λογοδοσία», καταλήγει η Έκθεση.
Ο προϋπολογισμός
Αξίζει να αναφερθεί πως ο προϋπολογισμός της Αρχής Παιγνίων και Ελέγχου Καζίνο για το 2026 προβλέπει έσοδα 3.682.388 ευρώ και δαπάνες 3.682.388 ευρώ, δηλαδή παρουσιάζεται ισοσκελισμένος.
Τα έτη 2027-2028, ο προϋπολογισμός της ΑΠΕΚ συνεχίζει να είναι ισοσκελισμένος και ανέρχεται στα 3.588.202 ευρώ και 3.800.701 ευρώ αντίστοιχα.
